БАЗ биотехнологиясы

      3  200 200 100  20 20 10

1. Медицина практикасында қолданылған бірінші антибиотик :

  пенициллин;

  биомицин;

  стрептоцид;

  тетрацинилин;

  неомицин;

2. Өсімдік шикізатының химиялық құрамы, % :

  40-75% ақуыздар;

  3-30%  майлар;

  1-2%  полисахаридтер;

  100% ақуыздар;

  1000% ақуыздар;

3. Гидролиз кезіндегі древесина полисахаридтері :

  гексоз пентозға дейін ыдырайды;

  циклизацияға дейін;

  полимерленеді;

  реакцияға түспейді;

  өзгеріске ұшырамайды;

4. Гидролиз кезінде ерімейтін – лигнин :

  өсімдік  шикізатының қалдығы;

  май;

  ақуыз;

  жануар шикізатының қалдығын өңдеу;

  саңырауқұлақ немесе зең;

5. Древесина гидролизін жүргізетін:

  күкірт қышқылы қосылысы;

  концентрленген тұз қышқылы;

  араластырылған  сілті;

  концентрленген сілті;

  су;

6. Гидролиз кезінде аппаратқа ... береді :

  бу;

  ацетон;

  эфир;

  тұз қышқылы;

  мұнай парафині;

7. Қышқыл гидролизаты құрайды РВ %:

  2,5-3,5;

  5-10;

  10-15;

  20-40;

  40-50;

 

 

8. Гидролизаттардың биоллогиялық сапалылығы  мынаған байланысты:

  Микроорганизмге  зиянкестер  құрамының қоспасына

  температура;

  су құрамы;

  РВ құрамы;

   дұрыс жауабы жоқ;

 9.Улы қоспаларды құрту мақсатында гидролизатты өңдеу:  

  нейтрализациялау;

  булау;

  центрифугалау;

  флотирлеу;

  барлығы дұрыс емес;

10. Торф гидролизінде қолданылатын:

  периодты гидролиз;

  шикізатты жандыру;

  өртеу;

  ацетонды қосу;

  барлығы дұрыс емес;

12. Целлюлоза – қағаз өндірісінің негізгі қалдықтары:

  сульфитті сілті және гидролизаталды;

  гидролизаталды және ағын су;

  сульфитті сілті және ағын су;

  гидролизаталды және және гидролизат;

  сульфитті сілті және гидролизат;

13. Целлюлозаның қайнату кезінде 1т древесина пайда болады, м3:

  6;

  60,6;

  60;

  6000;

  600;

14. Сульфитті сілтіде РВ жалпы құрамы, % :

  1,7-3,1;

  3,1-18,6;

  18,5-18,7;

  19,3-19,5;

  19,8-19,9;

15. Мұнайдан м.о. культивирлеуде шикізат ретінде қолданылатын :

  дизельді франция;

  бензин;

  керосин;

  легроин;

  поролон;

16. Дизельді фркацияның депарафинизациясы жүзеге асырылады:

  адсорбирлеп бөліп алу;

  сумен жуу;

  ацетон көмегімен;

  метанол көмегімен;

  барлығы дұрыс емес;

17. Карбамидті депарафинизациялеу мынаның көмегімен жүзеге асады:

  мочевина;

  клейковина;

  парафин;

  наркотин;

  метанол;

  метанол;

17. Целоидтан сұйық парафиндердің дисорбциясын жүргізеді:

  аммиак;

  су;

  ацетон;

  метанол;

  кез келген газ;

18. Сұйық парафин  десорбциясы цеолит пен жүргізіледі:

  аммиак;

  су;

  ацетон;

  метанол;

  әр түрлі газ;

19.Табиғи газ құрамын ингибирлеуші қоспалар:

  күкіртті сутек және меркаптондар;

  этан;

  бутан;

  күкіртті сутек және тұз қышқылы;

  меркаптан және тұз қышқылы;

20. Микроорганизмді культивирлеуде табиғи газда метанның құрамы, %:

  95;

  99,9;

  100;

  1-2;

  10-20;

21. Метанолды ... алуға болады:

  Н2 және СО;

  Н2 және СО2;

  Н2 және Н2О;

  СО2 және Н2О;

  барлығы дұрыс емес;

22. Этанолды алуға болмайды:

  мұнай парафинінен;

  бидайдан;

  мелассадан;

  картоптан;

  қант құрайтын шикізаттан;

23. «Антибиотик» терминін енгізген кім:

  Ваксман, 1942;

  Ваксман, 1842;

  Бергман, 1842;

  Киллер, 1842;

  Бергман, 1942;

24. Антибиотиктерді  пайда етеді:

  арнайы биологиялық  әсермен;

  микроорганизмнің жағымды әсері;

  бактерияға жақсы әсері;

  барлығы дұрыс;

  барлығы дұрыс емес;

25. Қазір антибиотиктердің ... белгілі :

  6000-ге жуық;

  100;

  100-200;

  600-700;

  барлығы дұрыс емес;

26. Микроорганизмде антибиотиктер істей алайды :

  ДНК синтезін жылдамдату;

  ДНК бұзылуын;

  ДНК синтезін тоқтату;

  мембрана пайда болуына жол бермеу;

  барлығы дұрыс емес;

27. Бактериямен пайда болған антибиотиктер :

  полипептидтер;

  медициналық практикада қолданылмайды;

  тиімді емес;

  химиялық құрлысы бойынша  майлар;

  барлығы дұрыс емес;

28. Актиномицеттан пайда болатын антибиотик :

  гентомицин, каномицин;

  стрептомицид;

  аспирин;

  полипептидтер;

  полисахаридтер;

29. Антибиотикте пайда болатын мицелияалы саңырауқұлақтар:

  1200;

  1-2;

  12;

  120;

  100-ге жуық;

30. Пенициллин дөңгелектерді құрайды :

  лактамалы және тиазолидинді;

  тиазолидинді және бензолды;

  бензолды және лактомды;

  фенольды;

  фенольды және лактомды;

31. Антибиотик биосинтезін жоғарылату үшін қажет :

  қолайлы жағдайды таңдау;

  культивирлеу;

  температураны жоғарылату;

  температураны төмендету;

  көбік пайда болуын төмендету;

  араластыру жылдамдығын жоғарылату;

32. Антибиотик процентін культивирлеу кезіндегі көміртек көзі :

 әр продуцентке  арнайы субстрат;

  мұнай парафин;

  глюкоза;

  сахароза;

  кез келген азықтық қалдықтар;

33. Антибиотик биосинтезі кезінде ортаға қосуға болмайды :

  метаболиттер;

  азот көзі;

  фосфор көзі;

  көміртегі көзі;

  комплексті қосылыстар;

34. Антибиотик продуцентінің барлығы :

  аэробты;

  анаэробты ;

  бактерияларға жатады;

  саңырауқұлақтарға жатады;

  ферментерде культивирлеуге болмайды;

35. Микроорганизмді культивирлеуде - антибиотик продуцентінің рН      құрайды:

  бактерия үшін 7 жуық;

  саңырауқұлақтар үшін 3 жуық;

  саңырауқұлақтар және бактериялар үшін 5;

  саңырауқұлақтар үшін 8-10 жуық;

  барлығы дұрыс емес ;

36. Микроорганизмнің даму процесі -антибиотик продуцентінің:

  екіфазалы;

  зерттеуге болмайды;

  тексерілмеген;

  үш фазалы;

  логфазадан және анофазадан тұрады ;

37.Идеофазада:

  антибиотиктер синтезі жүреді;

  продуцент активті дамиды ;

  антибиотик ыдырайды;

  продуцент логфазада болады;

  барлығы дұрыс емес;

38. Лабораториялық регламентте жоқ :

  дайын өнімге баға;

  технологиялық процеске түсінік;

  анализдеу  әдістеріне түсінік;

  қоректік орта құрамы;

  культивирлеу режимі;

39. Микроорганизмдерді өсіруге арналған орта –антибиотик  :            
    продуценттері  міндетті түрде болуы тиіс емес
;

  арзан және тиімді болуы;

  антибиотик шығымының жоғары шығымы;

  өнімнің жақсы бөлінуін қамтаасыз ету;

  барлығы дұрыс емес;

  дұрыс жауабы жоқ;

40.Микроорганизмдерді культивирлеу үшін – антибиотик :

   продуценттерінде қолданады;

  түптік культивирлеу;

  КС парафин негізінде;

  40-60°С температураны;

  2,5 атм. қысымды;

  беттік культивирлеуде;

41. Антибиотик продуценттерінің дамуы ферменттерде былайша жүреді:

  қатаң технологиялық режимде;

  36-45°С температурада;

  5 атм қысымда;

  121°С температурада;

  зарарсызданбаған жағдайда;

42. Культуральды сұйықтықтан антибиотиктерді бөлу кезінде қолданбайды:

  иммобилизацияны;

  экстракцияны;

  барлығы дұрыс емес;

  ионалмасуды;

  барлығы дұрыс;

43. Антибиотик оңай инактивирленеді :

 жоғары температурада;

  культуральды сұйықтық құрамында;

  қолайлы жағдайда;

  бөліну кезінде;

  жұмсақ жағдайда;

44. Антибиотиктің зарарсыздығын тексеру үшін оларды:

  қоректік ортаға егеді;

  жануарларға тәжірбие жасайды;

  ацетонда ерітеді;

  ацентоннан;

  кристализациялайды;

  балқытады;

45. LD 100- бұл доза:

  барлық организмге қауіпті;

  100-ге дейін қолдана алады;

  100г затты құрайды;

  100% антибиотикті құрайды;

  емдеуге жеткілікті;

46. Жартылай синтетикалық антибиотиктерді алуда қолданады:

  табиғи антибиотиктердің химиялық модификациясын;

  ацетонмен экстракциялау;

  сумен экстракциялау;

  физико-химиялық әсер;

  ферментерден көбікті жою;

47. Антибиотиктерді қолданбайды :

  биогидрометалургияда;

  ауыл шаруашылығында;

  консервілеуде;

  медицинада;

  туберкулезді және холераны емдеуде;

48. Микробиологиялық жолмен алмайды :

  С витамині;

  антибиотик;

  витаминдер;

  ферменттер; 

   каратиноидтар; 

49. В12 продуценті:

  Propionibacterium;

  Photobacterium;

  Mazabacterium;

  Pizopusbacterium;

  Candida туысы саңырауқұлақтары;

50. В12 продуцентін мынадай негіздегі ортада культивирлеуді :

  азықтық шикізат қалдығы;

  мұнай парафині;

  целлюлоза өндірісі қалдықтары;

  металлургия комбинатының қалдықтары;

  кез келген қалдықтар;

51. В12 алу үшін бактерияларды культивирлейді :

  анаэробты жағдайда;

  аэробты жағдайда;

  тоңазытқыш ұстағышта;

  термостата;

  барлығы дұрыс емес;

52. . В12 алуда (предшественник)  болып табылады :

  диметилбензидимидазол;

  диэтилфенилимидазол;

  триэтилфенилимидазол;

  диетатбензол;

  диметилфенилкарбинол;

53. В12 синтезінен кейін құралады :

  бактерия клеткасы;

  культуральды сұйықтық;

  тоңазытқыш;

  барлығы дұрыс емес;

  барлығы дұрыс;

54. В12 тұнуын жүргізеді :

  ацетон;

  су;

  метанол;

  эатнол;

  басқа витамин;

55. КМБ12 субстратын алуда :

  спиртті барда;

  су;

  ацетон;

  гидролизат;

  50% этил спирт;

56. В12 алуда ортаға қосады :

  кобальт;

  цезий;

  кадмий;

  медь;

  цинк;

57. Жаңа заманға сай жапон технологиясы В12 алудың жаңа әдісін ұсынады:

   мутанттарды  иммобилизденген клетка;

  гибридті клеткалар;

  теңіз өнімі ретіндегі субстраттар;

  су балдырын;

  теңіз крабтарын;

58. В2 продуценті :

  Eremothecium salmonella;

  Ashbyii salmonella;

  E coli;

  E candida;

  Candida;

59. В2 витаминінің шығымы құрайды:

  1200;

  1,2;

  12;

  120;

  121;

60. Эргостерин :

  Д2 алудағы бастапқы продуцент;

  гормон ;

  нейтрал;ьды май;

  В12 алуда бастапқы өнім ;

  басқа нәрсе;

61. Эргостерин продуценті:

  Aspergillus;

  E coli;

  Pseudomonas;

  Candida;

  Көк-жасыл балдырлар;

62. Д2 бөлінуіне әсер етеді :

  ультрокүлгін жарығы;

  инфроқызыл сәулелену;

  ультразвук;

  магнитті шайқалу;

  электрохимиялық потенциал;

63. Каротиноидтар бояуы мынаған байланысты:

  қосарланған байланыстар санына;

  өсіру жағдайы;

  культивирлеу температурасы;

  ферментатердегі қуат;

  ферментатердегі көбік деңгейіне;

64. Микроорганизмде каротин пайда болып ауысуы мынаған байланысты :

  С:N қатынасы;

  Р:О қатынасы;

  глюкоза саны;

  температура;

  каротиноидтар түрі;

65. β – каротин продуценті :

  Blakeslia frispora;

  Candida;

  E. coli;

  Mueor trispora;

  Blaheslia Candida;

66. β – каротинді алу кезінде қоректік орта құрамына кіреді:

  керосин;

  мұнай;

  бензин;

  смола;

  май;

67.  β – каротинды алуда м.о.культивирлеу кезінде мына стадия жоқ:

  (+) және (-) штаммды бөліну;

  қоректік орта зарарсыздығы;

  ауаны даярлау;

  (+) және (-) штаммның бөлек егілу;

  культуральды сұйықты өңдеуі;

68. Гиббереллин:

  өсімдік өсуін қалыптастырады;

  микробиологиялық жолмен алмайды;

  ауыл шаруашылығында қолданбайды;

  табиғаты бойынша майлы клетка;

  табиғаты бойынша ақуыз;

69. Гиббереллиндер :

  тетрациклинді карбон қышқылы;

  олардың құрлысы әлі белгіленбеген;

  өсімдіктің өсуіне әсер етпейді;

  жануардың өсуіне әсер  етеді;

  ауыл шаруашылығында қолданбайды;

70. Гиббереллин продуценті:

  Fusarim monilifome;

  Candida;

  әлі табылмаған;

  ферментатерда көбеймейді;

  жоғары температурада культивирлейді;

71. Гиббереллиндер пайда болуы жүреді :

  идеофазада;

  профаза;

  фаза;

  тоңазытқыш – ұстағыш;

  антибиотик қатысуы;

72. Алколоидты микробиологиялық жолмен алады:

  эргометрин;

  наркотин;

  героин;

  тебаин;

  эргостатин;

73. Pseudomonas өндіретін алколоид:

  псевдан;

  модан;

  псевмодан;

  эргометрин;

  споралы;

74. Аденинді АТФ-ке дейін фосфорилирлеу жүзеге асырылады :

  Brerabacterium;

  200°С кезінде;

  Р-10 атм қысымда;

  Candida;

  E.coli;

75.Тазакультураны өсіруге арналған аппарат:

  инокулятор;

  биореактор;

  ферментер;

  инкубатор;

  ферментер;

76. Аденин АТФ ауысуда ортада болмауы керек:

  парафиндер;

  витаминдер;

  су;

  көміртек көзі;

  аденин;

77. НАД микробиологиялық синтезі үшін предшественник болып табылады :

  никотинамид;

  никотин қышқылы;

  надамид;

  никотинпероксид;

  никотинамано қышқылы;

78. Амин қышқылының жасанды қоспасы:

  табиғи азықтардың шығынын азайтады;

  қолданылмайды;

  мұнай парафинін алуға болады;

  суда ерімейді;

  денсаулық үшін зиянды;

79. Амин қышқылын өндіру жылына құрайды:

  бірнеше млн. тонна;

  бірнеше кг;

  бірнеше мың тонна;

  барлығы дұрыс емес;

  жүз кг;

80. Амин қышқылын алу әдістері :

  микробиологиялық;

  химиялық синтез;

  мұнайдан алу;

  олардың майлы қышқылдары;

  бензинмен экстракциялау жолымен;

81. Амин қышқылының микробиологиялық синтезінің негізгі артықшылығы :

  α амин қышқылының пайда болуы;

  кез келген амин қышқылын алуға болады;

  үлкен шығымын алады;

  амин қышқылының α және Д қосылысын алады;

  барлығы дұрыс емес;

82. Амин қышқылын алуда табиғи штаммды қолдану әсері:

  мутаген  әсерімен;

  судың әсері;

  амин қышқылының әсері;

  сепарирлеу;

  флотациялау;

83. Глутамин қышқылының биосинтезі үшін реакцияны тоқтату керек:

  α-кетоглутарлы қышқыл – сукцинил СоА;

  α-кетоглутарлы қышқыл – глутамат;

  α-кетоглутарлы қышқыл – никотин қышқылы;

  α-сукцинил СоА – ацетил СоА;

  сукцинил СоА – сукцинил НАД;

84. Глутамин қышқыл биосинтезі үшін  фермент керек емес:

   α-кетоглутамат дегидрогеназа;

  α-кетоглутамат;

  α-кетодегидрогеназа;

  α-кетодегидрогеназа зараза;

  α-кетоглутамат пероксидгеназа;

85. Лизин биосинтезі үшін қолданады:

  Corynebacterium;

  Mueorbasibium;

  Bacillus subtillis;

  Candida letilis;

  Candida tropicalis;

86. Лизинді алу үшін синтезді міндетті түрде активтендіру керек:

  аспаргин қышқылы;

  май қышқылы;

  лимон қышқылы;

  сірке қышқылы;

  лизин қышқылы;

87. Лизинді алуда мына конверсияны қолданады :

  DL-α-амино-ξ-капролактам;

  DL-β-амино-ξ-амид;

  α,β-амино-ξ-амид;

  α,β-амино-ξ-капролактам;

  DL-α-амино-ξ-капринді қышқыл;

88. Ацилаз көмегімен жүреді:

  рацемат амин қышқылының бөлінуі;

  амин қышқыл синтезі;

  амин қышқылының таралуы;

  амин қышқылының ақуыз синтезі;

  бағытталған биосинтез;

89. DL-амин қышқылын бөліну үшін қолданады:

  ацилирлеу;

  механикалық әсер;

  микроскоппен жұмыс жасау ;

  спиртте еріту;

  перикристаллизация;

90. Адам баласының 1 тәулікте керек ететін амин қышқыл мөлшері, г:

  1-2;

  0,01-0,02;

  0,1-0,2;

  10-20;

  100-200;

91. Айырбасталмайтын амин қышқылдарына жатады:

  трпитофан;

  никотинді;

  сіркелі;

  аспаргинді;

  алмалы;

92. Триптофанның болмауы мынаған әкеледі:

  диабет, туберкулез;

  жөтел және тұмау;

  микроорганизмнің өлуі;

  дене температурасының жоғарылауы;

  көңіл-күйдің болмауы;

93. Фермент көзі болып саналмайды:

  барлық өсімдік;

  жануарлар;

  уыт;

  көптеген  микроорганизм;

  барлығы дұрыс емес;

94. ПХ белгілеу сипаттаммасы:

  культивирлеу әдісі;

  ферментер маркасы;

  полихлорвинил;

  фермент активтілігі;

  субстрат түрі;

95. П2Х  екі санының мағынасы :

  технологиялық операциялар жалғасы;

  ингибирлеу сатысы;

  фермент мазмұны;

  2% қоспа;

  продуцент құрамы;

96. Г2Х препаратымен белгіленуі :

  сұйық;

  қатты;

  қолданылмайды;

  медициналық мақсатқа бағытталған;

  беттік культивирлеуден алынған;

97. П30Х және Г30Х маркалы препараттар :

  ең таза, 20-дан алынған;

  амин қышқылы қоспасын құрайды;

  30 ж 20 ғасырында табылған;

  20ж ең таза;

  эфирден кристаллизацияланған;

98. Фермент активтілігі өлшенеді :

  активтік бірлігімен;

  миллиграмм;

  қышқылмен;

  өндірістік жағдай;

  карат;

99. Фермент номенклатурасы бойынша бірінші бөлімнің аталуы:

  қолданылған субстрат атауы;

  микрорганизм атауы;

  продуцент түрі;

  қолданылатын еріткіш;

 минеральды қоспа қолданылуымен;

100. Беттік культивирлеуде технологиялық сызба нұсқаның жоқ құрал жаб. :

  биореактор;

  өсіру камерасы;

  кюветалар;

  зарарсыздандырғыш;

  барлығы дұрыс емес;

101. Субстрат құрамына беттік культивирлеуде мына продуцент кірмейді:

  мұнай парафині;

  минералды тұздар;

  су;

  кебек;

  қызылша құрағы;

102. Саңырауқұлақты беттік культивирлеуде егіс материалы ретінде        

        қолдануға болмайды:

  жапырақтарды;

  мицелий;

  спораларды;

  барлығы дұрыс емес;

  барлығы дұрыс;

103. Саңырауқұлақ культурасын беттік культивирлеу әдісімен ... болады:

  кюветада;

  биореакторда;

  ферменттерде;

  тоңазытқышта;

  ұстағышта;

104. Фермент продуценттерін беттік культивирлеуде қолданылады:

  көлемді аэрация әдісі;

  минералды тұздарды қосу әдісі;

  СаCl2;

  H2SO4;

  Цинк сульфаты;

105. Кюветадағы беттік культивирлеудегі өсіру камерасының размері құрайды, м:

  3х3х10;

  3х3х3;

  10х10х10;

  10х3х10;

  3,3х3,3х3,3;

106. Беттік культивирлеудің кассеталы әдісінің артықшылығы :

  субстрат қалыңдығының өсуі;

  құрал-жабдықтың қарапайымдылығы;

  қол еңбегінің үлкен мөлшері;

  ауа аэрациясының жылдамдығының жоғарылауы;

  бактерияларды өсіруге болады;

107. Беттік культивирлеу процесін аяқталған соң мынаны жасау керек  : 

  биомассаны субстратпен бірге майдалау;

  КС биомассаны ажырату;

  биомассаға кебекті қосу;

  биомассаны субстратпен бөлу;

  биомассаны кебекке қосу;

108. Беттік культивирлеуден кейін ферментті биомассадан бөліп алу үшін
       мынаны жүргізу керек:

  сумен экстракциялау;

  спиртпен экстракциялау;

  КС қыздыру;

  флотирлеу;

  сепагирлеу;

109. Диффузордан тұратын батареяда биомассадан ферментті экстракциялау
   бір мезгілде экстракция жүргізеді:

  8 аппаратта;

  10 аппаратта;

  2 аппаратта;

  станционарлы жағдайында;

  вибрация жағдайында;

110.Фермент продуцентінің түптік культивирлеу артықшылығына жатпайды:

  ұнтақ ортаны қолдану мүмкіндігі;

  автоматизация мүмкіндігі;

  жоғары өнімділік;

  барлығы дұрыс емес;

  барлығы дұрыс;

111. Түптік культивирлеуде субстрат болып табылатын фермент продуцентін
       қоректік ортаға индукторға енгізеді, осыған мына алынған әсер етеді:

  фермент;

  ферментке әсер ететін субстрат;

  ортада тіршілік ететін комплекс;

  минералды қоспалар;

  ингибатор;

112. Су ерітіндісінен ферменттерді тұзсыздандыру мынаған негізделген:

  ферменттің еруінің төмедеуі;

  ерітінді тығыздығының жоғарылауы;

  температураның жоғарылауы;

  ерітінді тұтқырлығының азаюы;

  барлығы дұрыс емес;

113. Су ерітіндісінде ферменттерді тұндыру кезінде органикалық еріткіштерді қолдану:

   электростатикалық қарым-қатынасты өзгертеді;

  қолданылмайды;

  фермент еріткіштігін жоғарылатады;

  ферментті инактивациялауға әкеледі;

  системаның жағдайына әсер етпейді;

114. Тазалығы жоғары ферменттерді алуда қолданбайды:

  булау;

  кристализациялау;

  электродиализдеу;

  барлығы дұрыс емес;

  барлығы дұрыс;

115. Ферментті стандарттау нәтижесінде :

  фермент активтілігін стандартқа дейін жеткізу;

  артық суды булау;

  препаратты кептіру;

  басқа ферменттер қосу;

  қоректік ортаға егу;

116. Bac. subtilis 103 түптік культивирлеудің культуральды сұйықтықтағы   

        компоненті болып саналмайды:

  спирт ашыту өнімдері;

  амилаза;

  протеазалар;

  қоректік орта қалдықтары;

  қоректік ортаға егу;

117. Бактериялды протеаза культуральды сұйықтықтағы  кристалл 

       препараттарын алуда мынау қажет:

  ДЭАЭ және КМД тазарту;

  ультракүлгін жарықпен сәулелендіру;

  вибрация;

  инфроқызыл жарықпен сәулелендіру;

  электрофорезбен тазалау;

118. Амилазаның кристалды ферментін алудағы технологиялық сызба   

        нұсқада мынадай  құрал жоқ:

  выпрямитель;

  ферментер;

  сұйылтқыш;

  кристаллизатор;

  насос;

119. Амилилитикалық фермент препаратына жатады:

  глюкоамилаза;

  протеаза;

  панкреатин;

  папаин;

  мизим-форте;

120. Протеолитикалық фермент препаратына жатады:

  протеаза;

  амилаза;

  пектолин;

  протеин;

  лизин;

121. α және β – амилазалар қолданылады:

  крахмал және гликоген гидролизінде;

  амин қышқылын алуда;

  трикотажды өнімді өндіруде;

  майлар гидролизінде;

  ақуыз гидролизінде;

122. Пектолитикалық фементтерге жататындар:

  пектиназа;

  протопектин;

  пектин;

  пектолиназа;

  лизн;

123. Ақуыздың биотехнологиялық өндірісі:

  климат және ауа райына тәуелді емес;

  экономикалық қолайсыз;

  тек азықтық ақуызды алуда ғана керек етеді;

  тек тағамдық ақуызды алуды ғана қажет етеді;

  жаңа заманға сай талаптарды қанағаттандырмайды;

124. 1890ж. қоректену компоненті ретінде қолданылған алғашқы м.о. :

  сыра ашытқысы;

  Candida;

  E coli;

  Aspergillus;

  Bacillus subtilis;

125. «Скор» деген мағынаға жататындар:

  ақуыз сапасы;

  майлар саны;

  микроорганизм нің өсу жылдамдығын өлшеу;

  СО2 бөліну жылдамдығын анықтау;

  барлығы дұрыс;

126. 1966ж. ДДСҰ эталон ақуызы болып саналған ақуыз:

  ана сүті;

  сиыр сүті;

  бұзаудікі;

  шошқанікі;

  Fusarim;

127. Микробты массаға  азықтық өнім ретінде мынаны талап етеді:

  нуклеин қышқылының төмен құрамы;

  нуклеин қышқылының жоғарғы құрамы;

  майлардың жоғарғы құрамы;

  ықшамдылығы және түсі;

  қабылданған иіс және түсі;

128. Абсолютті кебу ағаш үгіндісінің 1 тоннасынан ... этил спиртін алуға
       болады, л:

  175-182;

  1-2;

  10-20;

  17,5-18,2;

  100-1000;

129. Абсоютті кебу ағаш үгіндісінің  1 тоннасынан ... азықтық ашытқыларды алуға болады, кг:

  225-235;

  22,5-23,5;

  100-200;

  50-100;

  200-300;

130. Ағаш үгіндісін комплексті өңдеу кезінде мынаны алуға болады:

  спирт, азықтық ақуыздар, қағаз;

  целлюлоза, су;

  ағынды сулар;

  спирт, СО2, май;

  азықтық ақуыздар, ағын сулар;

131. Азықтық ақуызды өсіруде өндірісте субстрат ретінде  қолданбайды:

  сахароза ерітіндісі;

  гидролизаттар;

  мелассалы барда;

  мұнай парафині;

  табиғи газ;

132. Мелассалы барда:

  спирт өндірісінің қалдығы;

  қант өндірісінің қалдығы;

  қатты қалдық;

  сахарозаның 70% құрайды;

  майдың 20% құрайды;

133. Мелассалы барда құрамында болмайды:

  көп фосфор;

  қант;

  минералды тұздар;

  су;

  күлді элементтер;

134. Көмірсу мұнайында алынған азықтық ашытқылар үшін стандарт
       үнемдледі:

  қалдық көмірсулар құрамы;

  ақуыз құрамы;

  жарамды мерзімі;

  вирулентті деңгейі;

  токсиндігі;

135. Нан пісіру ашытқыларында конценроинының құрамын құрайды, мг/кг:

  0,5-58;

  0,01-0,003;

  0,1-0,2;

  0,3-0,8;

  20-100;

136. Гидролизатта Candida ашытқылары үшін редуцирленген зат құрамынан биомасса шығымын құрайды, %:

  46-48;

  50-60;

  10-20;

  20-40;

  100;

137. Гидролизатта азықтық ашытқыны культивирлеу кезінде рН құрайды, %:

  3,5-5,3;

  1-2;

  2-3;

  7;

  7-8;

138. Азықтық ашытқыларды культивирлеу кезінде биологиялық жылу

       шығарылады :

  40% ауамен, 60%-салқындатылған сумен;

  10% ауамен, 90%-cалқындатылған сумен;

  100% сумен;

  100% ауамен;

  жылуды шығару қажет емес;

139. Гидролизатта азықтық ашытқыларды культивирлеу кезінде экономикалық коэффициент құрайды, %:

  48-50;

  38-40;

  10-20;

  10 ;

  100;

140. Мұнай парафинінде ашытқыларды культивирлеу кезінде экономикалық
       коэффициент құрайды, %:

  1400-200;

  10-12;

  10-20;

  80-90;

  50-60;

141. Үздіксіз культивирлеу кезіндегі ферменттер өнімділігін мына формула
       бойынша есептеуге болады:

  μ Х;

  μ Р;

  μ /Х;

  μ /D;

  F/V;

142. Оптимальды ашытқы шығымын алу үшін, мына шарт ескерілуі керек:

  Т=V;

  μ=D;

  μ D;

  μ =g;

  D=g;

143. Ашытқыны екі сатылы культивирлеуде қолданылады:

  концентрленген орта өңделген;

  араластырылған орта өңделген;

  кез келген қалдық өңделген;

  культивирлеудің төмен температурасы;

  қолдану тиімді емес;

144. Эрлифті ферментер жұмысы кезінде салқындатқыш су:

  ферментер қабырғасымен ағады;

  берілмейді;

  тек диффузорға келеді;

  басқа салқындатқыш агентімен ауыстырылады;

  жыланшаға келіп түседі;

145. Азықтық ашытқыларды кептіру кезінде кептіргішке берілетін
       концентрат құрғақ заттар құрамы, %:

  25;

  2,5;

  10;

  40;

  50;

146. Ашытқыларды культивирлеуден кейін дайын ашытқы суспензиясында
     (КС) гидролизатта мына ашытқы ылғалдылығын құрайды:

  75%, г/л;

  20-40;

  200-400;

  10-12;

  1000;

  500-700;

147. Көмірсулар келесі микроорганизмді пайдалана алмайды:

  Saccharomyces cerivisvae;

  Candida utilis;

  Candida tropicalis;

  барлығы дұрыс емес;

  барлығы дұрыс;

148. Көмірсуларда культивирлеу кезіндегі микробактериялар :

  балауыз тәрізді капсуламен жабылады;

  жақсы өседі;

  өледі;

  көп майларды құрайды;

  Y=l құрайды;

149. Азықтық ашытқы өндірісінде мына парафин құрамын қолданады:

  С10-С27;

  С1-С5;

  С12-С14;

  С27-С29;

  С12-С13;

150. Көмірсу мұнайында азықтық ақуыз өндірісі үшін продуцент ретінде :
       қолданбайды:

  Saccharomyces cerivisvae;

  Candida utilis;

  Candida tropicalis;

  барлығы дұрыс емес;

  барлығы дұрыс;

151. Судағы Н-парафиннің бастапқы концентрациясы, %:

  2-4;

  4-10;

  10-20;

  0,1-0,2;

  0,01-0,02;

152. Парафинде ашытқыларды культивирлеу кезінде рН құрайды:

  4-4,5;

  1-2;

  2-3;

  7;

  7-8;

153. Метан сіңіре... алады:

  Mycobacterium туысының бактерияларын;

  Bacillus туысының бактерияларын;

  Candida;

  Mycor;

  Aspergillus;

154. Табиғи газ артықшылықтарына жатпайды:

  ферментега О2 үлкен мөлшерде берілуінің міндеттілігі;

  шикізаттың арзандығы және тиімділігі;

  шикізаттың үлкен қорлары;

  шикізат құрамының қалыпты болуы;

  барлығы дұрыс емес;

155. Шикізат ретіндегі табиғи газ кемшілігіне жатпайды:

  газдың үлкен қоры;

  аппаратуралық  өрнектеу қиындығы;

  биомассаны бөлу қиындығы;

  оттегінің үлкен көлемде берілу мүмкіндігі;

  барлығы дұрыс емес;

156. Гаприн өндірісіндегі негізгі қиындық:

  бактерияның кішкентай размері;

  шикізаттың қымбаттылығы;

  продуценттің қалыпты еместігі;

  бактерия көбею жылдамдығының төмендігі;

  барлығы дұрыс емес;

157. Гаприн өндірісінің технологиялық сызба нұсқасында қосымша операция 

       бар:

  декантирлеу;

  сепарирлеу;

  жуу;

  культивирлеу;

  кептіру;

158. Гаприн өндірісінде жоқ операция:

  буландыру;

  культивирлеу;

  кептіру;

  жуу;

  декантация;

159. Газ фазасын рециркуляциялау кезінде метан ассимиляциясын құрайды, %:

  85-90;

  10-20;

  20-30;

  30-40;

  40-80;

160. Гаприн өндірісі жүзеге асырылады:

  жоғары қысымда;

  зарарсызданбаған жағдайда;

  анаэробты жағдайда;

  араластырусыз;

  жылу шығарусыз;

161. Гапринді газдан өндіру жүзеге асырылады:

  зарарсызданған жағдайда;

  орташа қысымда;

  100°С жуық температурада;

  көбіктің пайда болуда;

  араластырмай;

162. Жақсы нан пісіру ашытқылары мынадай көтерілу  күшіне ие болуы керек, мин:

  <75;

  >75;

  10;

  120; 

  100;

163. Жақсы нан пісіру ашытқыларының зимазалы және мальтазалы
       активтілігін құру керек, мин:

  30-40, 50-80;

  50-80, 30-40;

  30-100, 50-100;

  40-100, 80-100;

  20-50,  30-80;

164. Зимазалы және мальтазалы активтілікті анықтайды:

  газ көлемі бойынша;

  визуальды;

  органолептикалық;

  электрохимиялық;

  анықталмайды;

165. Полисахаридтер биосинтез механизмін құрайды:

  гликозидті байланысты  құру;

  гликозидті байланысты ыдырату;

  моноз гидролизі;

  полипептидті байланысты ыдырату;

  полипептидті байланыстарды құру;

166. Полисахаридтер биосинтезі кезінде витаминдер полисахаридтердің 

       пайда болуына әсер етпейді:

  полисахарид пайда болуын жоғарылатады;

  полисахаридтер құрамын төмендетеді;

  культуралдысұйықтық тұтқырлығын жоғарылатады;

  культуралды сұйықтық тұтқырлығын төмендетеді;

  көбік пайда болуын;

167. Өнеркәсіпте алынбайтын полисахаридтер :

  натлан;

  курдлан;

  ксантан;

  декетран;

  политран;

168. Полисахаридті алуы технологиясының негізгі қиыншылығы :

  культуральды сұйықтықтың жоғары тұтқырлығы;

  культуральды сұйықтықтың төмен тұтқырлығы;

  продуцент шыдамсыздығы;

  төменгі өнімділік;

  өнімнің қымбат бағалануы;

169. Декстрин өндіруде қолданады:

  Zeuconostoc mesenteroides;

  Candida utilis;

  Xanthomonas topicalis;

  Saccharomyces;

  E coli;

170. Молекулярлы массасы 60-80 мың декстринді алу үшін қоректік ортада:

  магни құрамы шектеледі;

  кальций тұзы енгізіледі;

  араластыруды жоғарылатады;

  температураны жоғарылатады;

  барлығы дұрыс емес;

171. Полисахарид биосинтез механизмінде мынадай саты жоқ:

  сүт қышқылды – декстрин;

  фруктоза  ашыуы;

  фруктоза – сүт қышқылы;

  фруктоза – сірке  қышқылы;

  сүт қышқылының ашуы;

172. Вакциналар болмайды:

  биологиялық;

  өлі;

  тірі;

  анатоксинді;

  химиялық;

173. Вакцина өндірісінде жоқ:

  шаңдатқыш  кептіргіште кептіру;

  культиривлеу;

  өнімді бөліну;

  микрорганизм инактивациясы;

  тазалау;

174. Ішек сүзек  вакцинасын алуда мына өнім қызмет атқармайды:

  Salmonella typhi;

  Bacillus typhi;

  Candida typhi;

  Aspergillus typhi;

  E coli;

175.Ішек сүзек вакцинасын өндіруде культуральды сұйықтықты өңдейді:

  96% зарарсыздандырылған этил спиртінде;

  активтелген көмірде;

  10% этил спиртінде;

  ацетонда;

  вакцинада;

176. Бактериофаг әсер етпейді:

  орташа микрофлораға;

  патогенді микроорганизмге;

  микроорганизмге;

  микроорганизм өсуіне;

  микроорганизм  азаюына;

177. Колибактерин өндірісінде продуцент болып табылады :

  E coli;

  Bacillus subtilitis;

  уробактерин;

  микробактерин;

  Candida туысының саңырауқұлақтары;

178. Сүт қышқылы бактериялардың өндіріс штаммы:

  Zactobacillus fennenti;

  Zactobacillus faradi;

  Zactobacillus Candida;

  Zactobacillus schtamm;

  Zactobacillus aura;

179. Өсімдікке зиян тигізетіндерге қарсы препараттар алуда қолданады:

  Bacillus thuringiensis;

  Bacillus subtilitis;

  Bacillus thyphi;

  Bacillus salmonella;

  Bacillus dura;

180. Азот фиксирлейтін бактериялар мына туысқа жатады:

  Rhisobium;

  Candida;

  E coli;

  микробактериялар;

  архибактериялар;

181. Түйнек бактер;иялар түрінің аталуы мынаған сәйкес келеді:

  тамырында өмір сүретін өсімдік туысына;

  микрорганизм түріне;

  түйнек мөлшеріне ;

  микрорганизм түріне және түйнек шамасына;

  бактерия туысына;

182. Азот фиксирлейтін бактериялар :

  бөлінумен көбейетін, грам теріс;

  бөлінумен көбейетін, грам оң;

  дөңгелек немесе доғал;

  ирек түріне ие;

  микробактериялар туысына жатады;

183. Атмосфералық азотты фиксациялау кезінде пайда болады:

  аммиак;

  азот қышқылы;

  аммоний сульфаты;

  аммоний нитраты;

  азот;

184. Атмосфералық азоттан аммиактың пайда болуына мына
       ферменттің қатысуымен қабылдайды:

  нитрогенеза;

  нитротрансфераза;

  нитролигаза;

  нитробиолаза;

  нитрооксиредуктоза;

185. Түйнек бактериялары өспейді:

  ет-пептонды агарда;

  бұршақ қайнатпасында;

  сахарозада;

  магний, глюкозада;

  лобия қайнатпасында;

186. Өсімдіктерді зиянкестерден қорғау әдісіне жатпайды:

  сәулеленуді қолдану;

  химиялық – пестицидтер;

  жыртқыштарды қолдану;

  энтомофагтарды қолдану;

  барлық жауабы дұрыс емес;

187. Өсімдіктерге зиянын тигізетіндерге микробты препараттарға
      қойылған талаптарына жатпайды:

  сақтау мерзімі бір ай;

  селективтілігі ;

  жоғары тиімділiгі;

  адам үшін қауіпсіз флоралар;

  қолдану кезіндегі қолайлылығы;

188. Микробты препараттардың ішінде құрт-құмырсқаларға қарсысы жоқ:

  энтобактерицинидті;

  энтобактеринді;

  дендробациллинді;

  битоксибациллинді;

  БНП;

189. Bacillus thuringiensis әсер ету механизмі:

  эндотоксин пайда болады;

  экзотоксин пайда болады;

  споралар пайда болады;

  көптеген қоректік орталарда өспейді;

  көмірсулы мұнайда жақсы өседі;

190. Бактокулицид препараты мынамен күресуде қолданылады:

  масалар личинкаларына;

  ересек масалар;

  кеміргіштер;

  өсімдік аурулары;

  вирустар;

191. Өсімдік ауруына қарсы микробиологиялық заттар:

  антибиотикті қолдану;

  вирустарды қолдану;

  химикаттардың жоғары дозасы;

  сәулеленуді қолдану;

  физикалық әсері;

192. Вакцина-препараттарын құру қабілетті:

  активті иммунитет;

  қандағы гемоглобиннің үлкен деңгейі;

  холестериннің жоғары деңгейі ;

  ақуыздардың жоғары құрамы ;

  барлығы дұрыс емес;

193. Дженнер алғашқы оспаға қарсы ойлап тапқан вакцинаны құрды :

  18 ғасырда;

  17 ғасырда;

  19 ғасырда;

  1941 жылы;

  1945 жылы;

194. Тірі бактерияларды мыналардан дайындайды

  әлсіз ауру қоздырғыштар;

  фенольды қоздырғыштар;

  анатоксиндер;

  химиялық;

  барлығы дұрыс емес;

195. Адам микрофлорасы:

  симбионт;

  паразит;

  грам оң;

  грам теріс;

  әр түрлі құрамы бар;

196. Үнемі адам микрофлорасына әсер етпейді :

  салауатты өмір салты;

  антибиотиктерді қабылдау;

  адам ауруы;

  колибактеринді қабылдау;

  бифидумбактеринді қолдану;

197. Колибактеринді культивирлеу үшін технологиялық режимде мына   

   параметр жоқ :

  45°С;

  казеинді қоректік орталар;

  37°С;

  аэрация;

  рН 7,2-8;

198. Колибактеринді лиофилизациялу үшін бактерия саңырауқұлақ

        суспензиясына  қосады

  10% сахароза;

  сүт;

  сорпа;

  54% сахароза;

  су;

199. Микроорганизмдегі липидтердің жалпы саны, %:

  0,2-10;

  10-50;

  50-60;

  0,01-0,02;

  0,1-0,2;

200. Қолайлы жағдайда липидтердің жоғарғы синтезі және көптеген

        микроорганизмдер құрайды, %:

  60-70;

  0,1-0,2;

  10-20;

  90;

  100;

 

ІІ деңгей

1. Май продуценттерін культивирлеуде көміртегі көзіне  әсер етеді:

  майлардың құрамы;

  майлардың саны;

  майдың пайда болу жылдамдығы;

  субстратты  пайдалану жылдамдығы;

  экономикалық коэффициентті;

2. Фосфорлы, моно- және диэфирлі майлар байланысы және аталуы:

  күрделі майлар;

  нейтралды майлар;

  ортомайлар;

  метомайлар;

  майлар буы;

3. Майлар құрлысы бойынша бөлінеді:

  2 топқа;

  бірнеше топқа;

  бөлінбейді;

  12 топқа;

  бұл белгілер бойынша бөлінбейді;

4. Майларды культивирлу кезінде О2 жетіспеуі мынаған әкеледі:

  оның синтезделуін тежейді;

  культуральды сұйықтық биосинтез процесін жылдамдатады;

  процеске әсер етпейді;

  барлық жауабы дұрыс емес;

  культуральды сұйықтықта О2 ерітіндісі концентрациясын жоғарылатады;

5. Май өндірісінде микробты синтездеудің стандартты технологиясынан
     қай сатысы жоқ

  дайын өнімді кептіру;

  торф гидролизатын алу;

  меласса бардасын алу;

  азықтық ашытқылар плазмолизі;

  дайын өнім жоғалуы;

6. Микробты май продуцентін культивирлеуде қандай штамм қолданылады:

  Limyces lipiberum;

  E coli;

  барлық жауабы дұрыс;

  барлық жауабы  дұрыс емес;

  Nacardia nerycara;

7. Медициналық  В12 витамин өндірісінде негізгі продуцент...саналады:

  Propionibacterium beudenreichii var.chennanic;

  N. gargnerii;

  барлық жауабы дұрыс;

  барлық жауабы дұрыс емес ;

A.     Wait;

8. В12 азықтық  витамин өндірісінде бардаға қосады:

  СаСI2 × 6Н2О, метанол;

  шикі мұнай;

  антрацит;

  алюмин өндірісі қалдығы;

  сутегі атомы;

9. В12 азықтық  витамин өндірісіндегі сатыға қоспайды :

  экстракцияны;

  ашытқы жасушасының қабырғасының бұзылуын;

  аммонизацияны;

   қанықан сары фосфорды ;

   флотация;

10. В12 азықтық  витамин өндірісіндегі ферментерге түсер алдында   

      С0температураға дейін барданы сақындатады:

   55-57;

   10-15;

   1-2;

   120-130;

   3-5;

11. В12  витаминін басқалай атайды:

   цианкобаламин;

   каротин;

   норадриналин;

   адреналин;

   өсу гармоны;

12. Организмде ақуыздың жетіспеуі неге әкеледі:

  жұмыс қабілетінің төмендеуіне;

  жұмыс қабілетінің жоғарылауына;

  организмдегі АТФ-ң жоғары синтезіне;

  организмдегі концентрациялардың құрамының жоғарылауына;

  адламның физиологиялық қабілетінің жоғарылауына;

13. Ақуыздың негізгі қасиеті – бұл:

  амин қышқылды құрамның байланыстылығы;

  концентрацияның жоғары құрамы;

  майлармен қамтылған;

  қажетті өнімнің  құрамының төмендігі;

  құрамында физиологиялық активті қосылыстардың болмауы;

14. Патогенді емес микрорганизм стандарты болып табылады:

  нан ашыту ашытқылары;

  амин қышқылдар;

  ақуыздар;

  майлар;

  көміртек;

15. Мелассалы барда – бұл:

  спирт өндірісінің қалдығы;

  сыра қайнатудың жартылай өнімі;

  целлюлоза алуда негізгі шикізат;

  ағаш өңдеуде негізгі өнім;

  ашытқы шикізаты;

16. Азықтдық ашытқыларды культивирлеуде қандай штамм негізгі болып
        саналады:

  Сandida туысының ашытқылары;

  Caracas туысының ашытқылары;

  Vita туысының ашытқылары;

  Барлық жауабы дұрыс;

  Барлық жауабы дұрыс емес;

17. Candida guilliennondiі биомассасының  шығыны қанша пайызды
       құрайды:

  90-120;

  20-30;

  10-15;

  42-46;

  28-30;

18. Мынадай көлемдегі ферментерлерде азықтық ашытқыларды өсіреді,м3:

  300-1000;

  2000-2500;

  10-20;

  500-700;

  300-1000;

19. Сandida ашытқысы қандай түрге жатады:

  ашытқыны ашытпайтын;

  ашытқыларды жартылай ашытатын ;

  антибиотик;

  барлық жауабы дұрыс;

  барлық жауабы дұрыс емес;  

20. Р=Дх ферментінің өнімділігі, мұндағы Д-бұл:

  араластыру коэффициенті;

  шығын коэффициенті;

  жылу алмастыру коэффициенті;

  экономикалық коэффициенті;

  жылу беру коэффициенті;

21. Микробты суспензияны қайнату қандай қондырғыларда жүргізеді:

  үш корпусты буландыру қондырғысында;

  ферментерде;

  сепараторда;

  майдалау майдалағышында;

  плазмализаторда;

22. Ферментерлар мына жүйемен жабдықталған:

  барлығы дұрыс;

  аэрирлеу;

  араластыру;

  жылу алмастыру;

  көбік сөндіргіш;

23. Антибиотик өндірісі бойынша өнеркәсіпте іске қосатын сатыларды 
     атаңыз:

  барлық жауабы дұрыс;

  жоғарғы өсімдіктер штамдын алу;

  культивирлеу жағдайын оптимизациялау;

  антибиотикті тазалау және бөлу әдісін оптимизациялау, таңдау;

  дайын дәрілік препаратын дайындау және олардың сапасын бақылау;

24. Антибиотик өндірісінде қоректік ортаны мінедетті түрде:

  зарарсыздандыру;

  смолада тұндыру;

  центрифугалау;

  кептіру;

  сепарирлеу;

25. Ауаны қыздыру стадиясын дайындауда және зарарсыздандыруда ең
      соңында қолданылатын:

  құбыркомпрессор;

  электр плиткасын;

  термостатты;

  су моншасын;

  вакуум-фильтрді;

26. Антибиотикті қолдану аумағын көрсетіңіз: 

  медицинада;

  ауыл шаруашылығында;

  азықтық өндірісінде;

  ғылыми бағытта;

  барлық жауабы дұрыс;

27. Пиницеллин продуценті :

  Penicillium chrysogenum;

  Esherichia coli;

  Bacillus subtilus;

  Барлығы дұрыс;

  Барлығы дұрыс емес;

28. Қоректік орта келесі талаптарды қанағаттандыру керек:

  барлық жауабы дұрыс; 

  продуценттің жақсы өсуіне және антибиотиктің максимальды шығымын;

  қамтамасыз ету;

  арзан және тиімді болу;

  культуралды сұйықтық  продуценттің жақсы бөліну, жақсы фильтрлеу;

  қабілеттілігінің болуы;

  антибиотик бөлінуін және оны тазалауды тиімді қамтамасыз ету;

29. Стрептоцид продуценті болып табылады:

  Actinomyces streptomycini;

  Esherichia coli;

  Bacillus subtilus;

  барлығы дұрыс;

  барлығы дұрыс емес;

30. Антибиотик өндірісінің технологиялық сызба нұсқасында мына саты жоқ:

  флокуляция;

  ауаны дайындау және зарасызданыру;

  ферментация;

  қоректік ортаны дайындау;

  егіс материалын дайндау;

31. Антибиотик продуцентін культивирлеудің қазіргі заманғы әдісі:

  соңғы продуценті түптік культивирлеу;

  беттік культивирлеу;

  симбиоз жағдайында культивирлеу;

  барлығы дұрыс;

  барлығы дұрыс емес;

32. Барлық майлардың жалпы қасиеттері:

  органикалық ерітінділерде еру қабілеті;

  суда еру қабілеті;

  қышқылды нейтралдау қабілеті;

  тотығу реакцияциясына түсу қабілеті;

  организмде ыдырау қабілеті;

33. Майларды культивирлеу кезінде көміртек көзі әсер етеді:

  алынған майлар құрамына;

  әсер етпейді;

  ферментер түріне;

  барлық жауабы дұрыс;

  барлық жауабы дұрыс емес;

34. Май синтезінде рН жоғарылауы әсер етеді:

  бос май қышқылы құрамы жоғарылауда;

  продуценте генетикалық өзгеру;

  культивирлеу температурасы 1500С жоғарылауда;

  барлық жауабы дұрыс;

  барлық жауабы дұрыс емес;

35. Бактерияны культивирлеу жолымен майды алуда басты қиындық:

    бактериялық майлар құрамында токсинді заттардың болуы;

    бөлудің қарапайымдылығы;

    қоректік ортаның арзандығы;

    продуцентің оңай табылуы;

    культивирлеуде энергия шығынының төмендігі;

 36. Микробты май алу технологиясына қай саты кірмейді:

    сублимация;

    егіс материалын  алу;

    ауаны залалсыздандыру;

    дайын өнімді бөліп алу;

    дайын өнімді тазалау;

 37. Полисахарид синтезіне азот көзі қалай әсер етеді:

    жоғарғы концентрация процесті соңында тоқтатады;

    әсер етпейді;

    балласты қосылыс құрамы жоғарылайды;

    барлық жауабы дұрыс;

    барлық жауабы дұрыс емес;

38. Ақуыздың маңыздылығының бірі болып:

     ағзада синтезделмейді,  құрамы онда өзгермейтін аминқышқылы;

     ағзаға зиянды әсер;

     ағзаға әсер еткендегі теріс эффект етуші ақуыз заттың қатысуы;

     неорганикалық ертінділерде  ерімеуі;

     соңғы  құрамында керекті заттардың болмауы;

39. Полисахарид синтезінде аэрацияның мол болуы күдіктендіреді:

     полисахаридтың тотығуын;

     ортаның сілтіленуін;

     процеске әсер етпейді;

     барлық жауабы дұрыс;

     барлық жауабы дұрыс емес;

40. Декстринан алады:

    плазма ауыстырушы;

    майлар;

    ақуыз;

    барлық жауабы дұрыс;

    барлық жауабы дұрыс емес;

41. Декстрин алу әдісі:

    микробиологиялық;

    аминқышқылының тотығуы;

    майдың тотықсызданыу;

    ашытқы автолизы;

    балауыз гидролизі;

42.Ферменке әсер етуші -бұл,субстрат:

     индуктор;

     индикатор;

     ингибитор;

     катализатор;

     акцептор;

43. Г2Х маркалы препарат үшін құрғақ заттардың құрамының сипатталуы:

  50% дейін;

  10-12%;

  2-3%;

  70-75%;

  90-98%;

44. Ультрафильтрацияның  кемшілігі  болып:

    саңылаулардың тұнбамен тез бітелуі;

    тұнбаның бөлінбеуі;

    жоғарғы бетіне тұнбаның жайылуы;

    субстраттың тұнуы;

    мембрананың болмауы;

45. Ең таза ферментті алу үшін қандай әдіс қолданылады:

  сорбциялық тазалау;

  кептіру;

  буландыру;

  центрифугирлеу;

  фильтрациялау;

46. Амилаза кристализациясының  жүргізіледі:

  ацетонмен;

  мелассамен;

  ашытқымен;

  барлық жауабы дұрыс;

  дұрыс жауабы дұрыс емес;

47. Кристаллизацияланудан бұрын  амилаза ертіндісі немен түссізденеді:

  активтелген көмірмен;

  НСІ;

  NaCl;

  биомассамен;

  мумиемен;

48. Бактериальды амилазаны гельмен тазаруда рН-тың оптимальды  аумағы:

  5,6-6,2;

  7-14;

  1-14;

  1-7 ;

  12-14;

49. Субстрат дегеніміз:

  қоректік орта;

  микроорганизм;

  кез келген алынған өнім;

  культуральды сұйықтық;

  қоректік орта қалдықтары;

50. Егіс материал – бұл:

  микроорганизм;

  субстрат;

  культруальды сұйықтық;

  метаболит;

  биомасса;

51. Фермент өндірісінде ең тиімді тәсілі болып қолданылуы:

  микроорганизм;

  өсімдіктер;

  жануарлар;

  ет өндірісінің қалдықтары;

  жануарлардың  асқазан асты темірі;

52.П2Х ферменттің  белгіленуі нені білдіреді:

  беттік культивирлеу әдісімен технологиялық фермент препаратын алу;

  кептірілген препарат;

  тазартылған препарат;

  барлығы дұрыс;

  барлығы дұрыс емес;

53. Белгіленген жағдайда бір минута субстраттың бір микромольге өтуіне  

      катализдейді де ферментің саны аталады :

  активтік;

  мольділік;

  оптикалық тығыздық;

  инверттілік;

  барлығы дұрыс емес;

54. «А» дәруменін тағы қалай атауға болады:

  каратин;

  кобаломин;

  тұз  қышқылы;

  аскорбин қышқылы;

  биотин;

55. Тек беттік культивирлеу әдісмен алынған фермент продуценті болып:

  саңырауқұлақ;

  қоректік орта;

  бидай;

  ағаш өңдеудегі қалдықтар;

  Candida ашытқысының түрі;

56. Ферменттерді жылы инактивациялауға байланысты буландыру жүргізуі 

      керек:

  технологиялық параметрлерді қатаң бақылау;

  анаэробты жұмыс жасау;

  кептіруде параметрлерді бақыламау;

  аэрацияға байланысы;

  кішкентай өсіруші камерада;

57. Еріген қоспаның ұсталуы,ертіндінің мембрана арқылы өту процесі болып:

    ультрафильтрациялау;

    тұндыру;

    центрифугирлеу;

    майлау;

    вакуумда кептіру;

58. Сулы ерітінді концентрациялеу әдісіне жатады:

  ультрафильтрациялау және вакуумде буландыру;

  кептіру;

  тұндыру;

  ферментация;

  флотация;

59.Органикалық еріткіштерді  тұндыруда  тұндырушы болуы мүмкін :

  ацетон, этил сипрті;

  H2SO4;

  HCl;

  HCOO4;

  H3PO4;

260. Тұзды  қосу  қолданылады:

  тұнуда;

  қоректі ортаның құрамын өзгертуде;

  соңғы өнімді алуда;

  қол еңбегін қысқартуда;

  өндірісті автоматтандыруда;

61. Микробиологиялық әдіспен амин қышқылын алудың артықшылығы:

  L-амин қышқылы бірден синтездейді;

  D-L изомерлі қоспа алғанда;

  D-амин қышқылы  бірден синтездейді;

  барлығы дұрыс;

  барлығы дұрыс емес;

62. Глутамин қышқылының метболитік предшественигі болып:

  А-кетоглутар қышқылы;

  никотин қышқылы;

  СоА ацетилі;

  стрептомицин;

  гибберилин қышқылы;

63. Лизин өндірісі үшін ... қолданылады:

  Corinebacterium мутанты штаммы;

  Candida ашытқысының туысы;

  Aspargillus мутанты штаммы;

  барлығы дұрыс;

  барлығы дұрыс емес;

64. Иммобилизацияланған фермет пен микроорганизм клеткасының
       көмегімен аминқышқылының алудың  артықшылығын атау:

  барлығы дұрыс;

  ерітіндіде өнімнің жоғары концентрациясы ;

  инфицирленудің кем болуы;

  процесті автоматтандыру мүмкіндігі ;

  үздіксіз процесті құру мүмкіндігі;

65. Лизин алуда конверсия реакцияның  жүруі:

  сілтілі ортада;

  үш этапта;

  жаймен;

  барлығы дұрыс;

  барлығы дұрыс емес;

66. Аминқышқылы қолданылады:

  барлығы дұрыс;

  полимерлі заттарды дайындауда;

  пестицид есебінде;

  дәрілік препараттар түрінде;

  қосымша азықтық ретінде;

67. Амин қышқылын алу әдісіне жатпайды:

  бензиннің химиялық синтезі;

  химиялық синтез;

  миробиологиялық синтез;

  өсімдік шикізатының экстракциясы;

  иммобилизацияланған клеткаларды қолданып микробиологиялық синтез і

68. Триптофан синтезінде предшественик болып саналады:

  антрациол қышқылы;

  янтарь қышқылы;

  сілтіліқышқылы;

  изолимон қышқылы;

  пирожүзім қышқылы;

69. Культивирлеу кезінде қоректік орта ретінде қолданылмайды:

  су;

  крахмал;

  меласса;

  эатнол;

  барлығы дұрыс емес ;

70. Әлемде (барлық синтездеуші амин қышқылынан 95%) үлкенірек  көлемде             

       өндірілетін :

  глутамин қышқылы;

  глицин ;

  лизин;

  метионин;

  триптофан;

71. Каратиноидтар - бұл :

  көпсанды  бояулардың табиғи тобы ;

  суда еритін витамин тобы;

  табиғи майда еритін витамин;

  микробты ақуыз;

  микробты препараттар;

72. Гибберилиндер – бұл:

  физиологиялық активті қосылыстар;

  өсімдіктердің өсуін реттеу;

  Candida ашытқысының туысы;

  беттік активті заттар;

  биологиялық жағдайда мутагенді факторы;

73. Гиббереллин қышқылы – бұл :

  түссіз, ұшпайтын спиртте жақсы еритін зат;

  витамин препарат;

  беттік активті заттар;

  иммобилизденген фермент;

  ашытпайтын ашытқы түрі;

74. Алкалоидтар – бұлар:

  құрылым күрделі, құрамында азоты бар заттардың үлкен тобы;

  майда еритін витаминдер;

  суда еритін витаминдер;

  сапрофитті микроорганизмдер;

  микробтан тегінен алынатын антибиотиктер;

75. Эрггометрин – бұл:

  алкалоид, ол анық бейнеленетін физиологиялық әрекетке ие болуы;

  нан квасы;

  сүт қышқылы;

  сыра өндірісі;

  РР витамині;

76. Нуклеотидтерді ... қолданады :

  биохимиялық практикада және емдіке;

  сыра қайнатуда;

  көп мөлшердегі сүт өндірісінде;

  кизельгут өндірісінде;

  микробты биомассаны кептіру процесінде;

 77.Микроб препараттың ішінеде зиянды жәндіктерге қарсысы ...жоқ:

Энтобактерицинид;

Энтобактерин;

Денробациллин;

Битоксибациллин;

Витамин;

78. Рахит акуруына қарсы қасиеті бар витамин :

  «Д»  дәруені;

  «С » дәруені;

  «А »дәруені;

  «Е » дәруені;

 « РР» дәруені;

79. Гибберелин өндірісінде не қолданылады:

  Барлық жауабы  дұрыс емес;

  алколоидтар;

  витаминдер;

  нуклеотидтер;

  ашытқылар;

80. Каратиноид синтезі келесі сатыда болады:

  барлық жауабы дұрыс емес;

  ион алмасу;

  мұздату;

  иофилизациялау;

  қоспаларды қосу;

281. Ең алғаш алынған антибиотик – бұл:

  пенициллин;

  спрептомецин;

  гентомицин;

  бесептол;

  ципролет;

82. Культивирлеу үшін қолайлы жағдай – бұл:

  барлық жауабы дұрыс;

  қолдағы бар азоттың қайнар көзі;

  қолдағы бар көміртегінің қайнар көзі;

  аэрация ортасы;

  орташа температурада ұстап тұру;

83.Атмосфералық азотта аммиак  пайда болуына қай фермент қатысады :

  нитрогеназа;

  нитротрансфераза;

  нитролигаза;

  нитробиолаза;

  нитрооксиредуктаза;

84. Трофофаза кезінде  болатын:

  барлық жауабы дұрыс;

  мицелия өсуіне   жағдай жасалынуы;

  биомассаның жиналуы;

  субстраттың утилизациялануы;

  екіншік метаболизмнің аз мөлшерде пайда болуы;

85. «РР» дәруменінің  жетіспеуінен ағзада қандай ауру пайда болады:

  терінің бұжырлануы (Pele agra);

  сүйектің дұрыс өспеуі;

  рахит;

  СПИД;

  Тұмау;

86. Микробты массаның өсу процесіне сипаттама:

  екі фазалы;

  көп фазалы;

  жартылай фазалы

  көп фазалы;

  үш фазалы;

87. Продуценттерге қойылатын талаптар:

  барлық  жауабы  дұрыс;

  продуценттің жақсы өсуін қамтамасыз ету;

  арзандығы мен тез табылуы;

  синтездің селективілігі;

  өнімнің бөлінуіне тиімді болуы;

88.Жасуша  ішінде жиналған антибиотикті бөліп алу үшін :

  жасуша қабырғасын бұзып және антибиотикті экстрагирлейді;

  барлық ерітінділерді булайды;

  биомассаны сублимациялайды;

  температура жоғарылағанда процесті жүргізу;

  ерітіндіні сепарирлейді;

89. Культуральды сұйықтықтан  бимассаны бөліп алу үшін ... қолданады :

  центрифугирлеу;

  сублимациялау ;

  кептіру;

  тұздау;

  экстакрциялау;

90.Антибиотик өндірісінде фармакологиялық бақылау жасалынады:

  тек қана жаңа дәрігерлік формаға;

   антибиотиктің барлығына;

  тексерулер жасалмайды;

  барлық жауабы дұрыс;

  барлық жауабы дұрыс емес;

91.Микробты синтез өнімі  қандай мөлшерде өндіріледі :

  100кг-100т;

  шамамен 50кг;

  100-200кг;

  50-55т;

  1000-10000т;

292. Метаболизмның өсу жылдамдығы өсімдікке қарағанда микроорганизмде қанша рет жоғары:

  500 рет;

  10 рет;

  10000 шейін;

  5 рет;

  2 рет;

93. Микроорганизмде биомассаның екі еселену уақыты:

  0,3-2сағат;

  20-30сағат;

  0,1-0,2сағат;

  10-20сағат;

  12-14сағат;

94. Аталған өнімнің қайсысы (валового) біліктік синтезіне жатпайды:

  вакцина;

  азықтық ақуыз;

  биогаз;

  биополимерлер;

  микробтық спирт;

95. Гиббереллин  органикалық қосылыстың қай класына жатады:

  гормондар;

  амин қышқылы;

  антибиотик;

  ақуыз;

  дәрумендер;

96. Аталған өнімнің қайсысы  биохимиялық синтездің өніміне  жатады:

  вакицна;

  ауылшаруашылық антибиотигі;

  лимон қышқылы;

  глутамин қышқыл;

  сүт қышқылы;

97. Метаболизмның өсу жылдамдығы жануарларға  қарағанда микроорганизмде қанша рет жоғары :

  1000-5000 рет;

  10-20 рет;

  2-3 рет;

  5,5-6,3 рет;

  8,5-9,5 рет;

98. Өндірістік штамм қандай талаптарды қанағаттандырмау керек:

  фагаларға әсері төзімсіз болуы;

  арзан шикізатта өсуі;

  өсу жылдамдықтың үлкен  болуы;

  улы болмауы;

 

   экономикалық коэффициенттің жоғары болу;

99. Барлық өнімді өсіру процесінің қай фазасында бөледі:

   трофо және идиофаза;

  бөлінбейді;

  өсу фаза және шіру;

  барлық жауап дұрыс;

  барлық жауабы дұрыс емес;

100. Азтонналы синтез өсіміне жатпайды:

  глутамин қышқылы;

  ауыл шаруашылық  антибиотигі;

  спирт;

  биогаз;

  азықтық ақуызы;

101.Культивирлеу процеміндегі  көмір су көзіне май өнімінің әсері:

  май құрамына;

  май санына;

  майдың түзілужылдамдығына;

  субстратың утелизациялануына;

  экономикалық коэфицентіне;

102. Өсімдік шикізатының  химиялық құрамы ,% :

  40-75% ақуыз;

  3-30% май;

  1-2% полисахарид;

  100%- ақуыз;

  200%-ақуыз;

103. Ағаш ұнтағы гидролизінде полисахаридтер гексозаға және пентозаға    

       дейін  ыдырауда:

  циклизацияға ұшырайды;

  полимеризацияланады;

  реакцияға түспейді;

  реакцияға қатыспайды;

  өзгеріске  шыдамайды;

104.Лигнин -гидролизі кезінде ерімейді :

  өсімдік шикізатының қалдығы;

  май;

  ақуыз;

  жануарлар шшикізатын өңдеудегі қалдығы;

  саңырауқұлақ;

105.Ағаш майдалары гидролизі жүргізеді:

    араластырылған күкірт қышқылы;

    концентрленген тұз қышқылы;

    араластырылған сілті;

    концентрленген сілті;

    су;

 

106. Гидрлиз аппаратына беріледі:

  бу;

  ацетон;

  эфир;

  тұз қышқылы;

  мұнай парафині;

107. Қышқыл гидролизат РВ% құрайды:

  2,5-3,5;

  5-10;

  10-15;

  20-40;

  40-50;

108. Гидролизаттың биологиялық сапалылығы  микроорганизм   

        қоспаларының зияндылар құрамына байланысты:

  температураға;

  су құрамына;

  РВ құрамына;

 барлық жауабы дұрыс емес;

 барлық жауабы дұрыс;

109. Гидролизатты өңдеу улы қоспаларды жою мақсатында :

  бейтараптау;

  буландыру;

  центрифугалау;

  флотирлеу;

  барлық жауабы дұрыс емес;

110. Торфты гидролиздеуде ... қолданылады:

  периодты гидролиздеу;

  шикізатты жандыру;

  ацетонды қосу;

  барлық жауабы дұрыс емес;

  барлық жауабы дұрыс;

111. Целлюлоза қағазы өндірісінің негізгі қалдығы:

  сульфиттік сілті  және предгидролизаттар;

  ағын су;

  фермент;

  барлық жауабы дұрыс емес;

  барлық жауабы дұрыс;

112. 1т ағаш ұнтағынан целлюлозаны қайнатқанда құралады, м3:

  6;

  60,6;

  60;

  600;

  6000;

113. Сульфиттік сілтіде жалпы  РВ % құрамы  :

  1,7-3,1;

  3,1-18,5;

  18,5-18,7;

  19,3-19,5;

  19,8-19,9;

114. Микроорганизмді культивирлеу үшін шикізат ретінде мұнайдың  

        ішіндегі   ... қолданады:

  дизельді фракция;

  бензин;

  керосин;

  ақуыз;

  поролон;

115. Дизельді фракцияны депарафинизациялауда... орындалды :

  адсорбциялап бөліп  алу;

  сумен тазалау;

  ацетонның көмегімен;

  метанолдың көмегімен;

  этанолдың көмегімен;

116. Карбамидті депарафинизациялау .... көмегімен орындалады:

  мочевина;

  клейковина;

  папаин;

  наркотин;

  метанол;

317. Цеолиттен десорбтық сұйық парафинді өткізеді:

  аммиак;

  су;

  ацетон;

  метанол;

  әртүрлі газ;

118. Табиғи газдың құрамын ингибирлеуші қоспа :

  күкіртті сутек және меркоптандар;

  этан;

  бутан;

  күкіртті сутек және тұзды қышқыл;

  меркоптан және тұзды қышқыл;

119. Микроорганизмді культивирлеу үшін табиғи газдың құрамында метанол,

        %:

  95;

  99,9;

  100;

  1-4;

  10-20;

120. Метанолды мына заттан алуға болады:

  Н2 және СО2;

  Н2 және СО;

  Н2 және н2О;

  СО2 және Н2О;

  барлық жауабы дұрыс емес;

121. Этанолды мына заттан алуға болмайды:

  мұнай парафинінен ;

  бидайдан;

  мелассадан;

  картоптан;

  қантты шикізатынан;

122. «Антибиотик» терминін енгізген:

  Ваксман, 1942;

  Ваксман, 1842;

  Бергман, 1842;

  Бергман, 1942;

  Киллер, 1842;

123. Антибиотик арнайы биологиялық әсер етеді:

  микроорганизмге өң іс-әрекет;

  бактерияға қолайлы іс-әрекет;

  бактерияға теріс әсері;

  барлығы дұрыс;

  барлығы дұрыс емес;

124. Қазіргі кезде  антибиотиктің ... түрі  анықталған:

  6000 жуық;

  100;

  100-200;

  600-700;

  20-50;

125. Антибиотик микроорганизмде ... жасай алмайды:

  ДНК синтезін жылдамдатуды;

  ДНК жоюды ;

  мембрана құрастыруды;

  ДНК синтезін тоқтатуды;

  барлық жауабы дұрыс емес;

126. Бактериялар пайда болуымен антибиотиктер:

  полипептидті;

  медициналық практикада қолданылмайды;

  жарамсыз;

  химиялық құрлысы бойынша майлар;

  тұзды қышқылы;

127. Актиномицеттер пайда болуымен антибиотиктер:

  каномицин, гентомицин;

  стептоцид;

  аспирин;

  полипептид;

  полисахарид;

128.  Антибиотикті мицелалы саңырауқұлақ құрайды:

  1200;

  1-2;

  12;

  100;

  120;

129. Пенициллин сақинасын түзіледі:

  лактом мен тиазолидин;

  тиазолидин мен  бензол;

  бензол мен лактом;

  фенол;

  фенол мен лактам;

130. Антибиотик биосинтезін жоғарылату үшін қажет:

  қолайлы жағдай жасау;  

  культивирлеу;

  температурасын жоғарылату;

  температурасын төмендету;

  көбік түзілуін төмендету;

  араластыру жылдамдығын жоғарылату;

131. Антибиотиктер продуцентін культивирлеу үшін көміртегі көзі:

  әр продуцентке  арнайы субстрат;

  мұнай парафині;

  глюкоза;

  сахароза;

  тамақ қалдығы;

132. Антибиотик биосинтезі кезінде ортаға ... қосу қажет емес:

  метаболит;

  азот көзі;

  фосфор көзі;

  көміртек көзі;

  комплексті қоспа;

133. Барлық антибиотик продуценттері :

  аэробты;

  анаэробты;

  саңырауқұлаққа жатады;

  бактерияға жатады;

  ферменттерді культивирлеуге болмайды;

134. Микроорганизмді культивирлеуде антибиотик продуцентінің

        рН –ын  құрайды:

  бактерия үшін =7шамамен;

  саңырауқұлақ үшін =3;

  саңырауқұлақ үшін =8-10;

  бактерия мен саңырауқұлақ үшін =5;

  барлық жауабы дұрыс емес;

135. Антибиотик продуценті -микрорганизм даму процесінде :

  екі фазалы;

  зерттеуге болмайды;

  зерттемеген ;

  үш фазалы;

  лагфаза мен анафазадан тұрады;

136. Полисахаридті өнеркәсіпте алмайды:

  натланнан;

  курдланнан;

  ксантаннан;

  декстриннен;

  политроннан;

137. Лабораториялық регламенте ... болмайды:

  дайын өнімнің бағасы;

  техпроцесті сипаттау;

  анализ әдісін сипаттау;

  қоректі ортаның құрамы;

  культивирлеу тәртібі;

138. Антибиотик продуценті-микроорганизмді өсіру ортасы үшін қажет емес:

  бағасының төмен болуы және оңай табылуы;

  антибиотиктің жоғарғы шығымын алуы;

  өнімді бөліп алуда жақсы жағдай жасалуы;

  барлығы дұрыс;

  барлығы дұрыс емес;

139.Антибиотик продуценті микроорганизмді культивирлеуде...қолданылады

  түпкі культивирлеу;

  парафин негізінде културальды сұйықтық ;

  температура 40-60°С;

  қысымы 2,5атм;

  беттік культивирлеу;

140. Антибиотиктер продуцентінің дамуы ферменерде ...жүреді :

  технологиялық режимді қатаң қадағауда;

  36-45°С  температурада;

  5атм қысымында;

  121°С температурада;

  залалсызданбаған жағдайда;

141.Культуральды сұйықтықтан антибиотиктерді бөлуде не қолданылмайды:

  иммобилизация;

  экстракция;

  ион алмасу;

  барлықжауабы дұрыс;

  барлық жауабы дұрыс емес;

142. Антибиотик оңай инактивирлейді:

  жоғарғы температурада;

 

  культуральды сұйықтық құрамында;

  бөліу кезінде;

  барлық жауабы дұрыс;

  барлық жауабы дұрыс емес;

143. Антибиотиктердің залалсыздығын тексеруде оларды:

  қоректі ортаға егізеді;

  жануарларда тексереді;

  ацетонда ерітеді;

  ацетоннан кристалдайды;

  балқытады;

144. LD100-бұл доза (мөлшер) :

  барлық организмдерге қауіпті;

  100 рет қолдануда төзімді;

  құрамында 100 кг заты бар; 

  құрамында 100% антибиотик бар;

  емделуге жеткілікті;

145. Зимазалы және мальтозалыактивтілікті анықтау:

   газ көлемімен;

   органолептикалық;

   электрохимиялық;

   физхимялық;

   барлық жауабы дұрыс;

146. Антибиотиктер... қолданбайды:

  биогидрометаллургияны;

  ауыл шаруашылығында;

  медицинада;

  туберкулезбен холерамен емдеуде;

  барлықжауабы дұрыс;

147. Микробиологиялық жолмен алмайды :

  С дәруменін;

  антибиотиктерді;

  дәруменін;

  ферменттерді;

  каратиноидтарды;

148. В12 продуцентті:

  Propionilacterium;

  Photobacterium;

  Mazabacterium;

  Pizopusbacterium;

  грибы рода Сandida;

149.  В12 продуцентті  қай негізде культивирлейді:

   тамақ шикізатының қалдығы;

   мұнай парафиндері;

   целлюлоза өндірісінің қалдығы;

  металлургиялық комбинатының қалдығы;

  әр түрлі қалдықтар;

150. В12 бактериясын алу үшін қай жағдайда культивирлейді:

  анаэробты  жағдайда;

  аэробты жағдайды;

  тоңазытқыш-ұстағыш;

  термостат;

  барлығы дұрыс емес;

151. В12 алу үшін предшественник  болып саналады :

  диметилбензидимидазол;

  диэтилфенилимидазол;

  триметилфенилмимдазол;

  диэтатбензол;

  диметилфенилкарбинол;

152. В12 биосинтезінен кейін құралады:

  бактерия жасушасы;

  культуральды сұйықтық;

  тоңазытқыш;

  барлық жауап дұрыс емес;

  барлық жауап дұрыс;

154. КМБ12 алу үшін қай субстрат қолданылады:

  спирттің бардасы;

  су;

  ацетон;

  гидролизат;

  этил спирті 50%;

155. В12 алуға ортаға қосады :

  кобальт;

  цезий;

  кадмий;

  мыс;

  мырыш;

156. Қазіргі заманда жапондық технология В12 алу үшін жорамалдап отыр:

  иммобилизденген клетка-мутант;

  гибридті клеткалар;

  көп азық алу үшін субстрат;

  теңіз балдырлары;

  теңіз крабы;

157. В2 продуценті:

  Eremothecium ashybii;

  Ashybii salmonella;

  E coli;

  E Candida;

  Candida;

158. В2 витаминінің шығымын құрайды :

  1200;

  12;

  1,2;

  120;

  121;

159. Эргостерин:

  Д2 алу үшін бастапқы өнім;

  гормон;

  бейтарапты май;

  В12 алу үшін бастапқы өнім;

  басқа нәрсе;

 160. Эргостерин продуценті:

  Aspergillus;

  E coli;

  Pseudomonas;

  Candida;

  көк-жасыл балдырлар;

161. Д2 шығымына әсер етеді:

  ультракүлгін свет;

  нифрақызыл сәуле;

  ультрадыбыс;

  магнитті тербеліс;

  электрохимиялқ потенциал;

162. Өсімдік ауруына қарсы микробиологиялық зат:

   антибиотикті қолданып;

   вирусты қолданып;

   көп мөлшердегі химикат;

   сәлелендіруді қолдану;

   физикалық әсермен;

163. Микроорганизм каротин құрамына өту мынаған байланысты:

  С:N қатынасына;

  Р:О  қатынасына;

  глюкоза санына;

  температураға;

  каротиноид түріне;

164. β-каротин продуценті :

  Blakeslia frispora;

  Candida;

  E coli;

  Mucor trispora;

  Blaheslia Candida;

65. β-каротинін алу үшін қоректік орта  құрамына... кіреді:

  керосин;

  мұнай;

  бензин;

  шайыр;

  май;

166. β-каротинді алу үшін микроорганизмді культивирлеуде...сатылары жоқ:

  штаммды (+) және (-) бөлу;

  қоректік ортаны залалсыздандыру;

  ауаны дайындау;

  культуральды сұйықтықты өңдеу;

  егіс материалын дайындау;

167. Гиббереллин:

  өсімдіктің өсуін реттейді;

  микробиологиялық әдіспен алынбайды;

  ауыл шаруашылықта қолданылмайды;

  табиғатын қарай – майлы жасуша;

  табиғатына қарай – ақуыз;

168. Гиббереллиндер:

  тетроциклинді карбон қышқылы;

  құрлысы  әлі зерттелмеген;

  өсімдіктің өсуіне әсер етпейді;

  жануардың өсуіне әсер етпейді;

  ауыл шаруашылығында қолданылмайды;

169.Гиббереллин  продуценті:

  Fusarium moniliforme ;

  Candida;

  зерттелмеген ,табылмаған;

  ферменттерде көбеймейді;

  жоғары температурада культивирлейді;

170. Гиббереллиннің құралуы...жүреді:

  идиофаза;

  профаза;

  жасуша  ішінде;

  тоңазытқышта;

  антибиотиктердің ішінде болу;

171. Микробиологиялық әдіспен алкалоидты алуда:

  эргометрин;

  героин ;

  наркотин;

  тебаин;

 эргостатин;

172. Pseudomonas алкалоидты өңдіреді:

  псевдан;

  модан;

  псевдомодан;

  эргометрин;

  споралы;

173Өсімдік зиянкестеріне қарсы микроб препараттары талаптарына    

    жатпайтын;

  бір ай сақтау мерзімі;

  селективтілігі;

  жоғары тиімділігі;

  адамға қауыпсіздігі;

  қолдануға қолайлы;

175.АТФ аденинге айналу үшін ортада құралмау керек:

  парафиндер;

  витаминдер;

  су;

  көміртегі көзі;

  аденин;

176. НАД микробиологиялық синтездеу үшін предшественник болып   

       саналады

  никотинамид;

  никотин қышқылы;

  надамид;

  никотинпероксид;

  никотинаминқышқылы;

177. Жасанды амин қышқылы қосылысы табиғи азықтың шығынын  

        азайтады:

  қолданылмайды;

  мұнай парафинінен алуға болады;

  суда ерімейді;

  денсаулыққа зиянды;

  бәрі дұрыс емес;

178. Жылына амин қышқылы өндірісі ...құрайды:

  бірнеше млн.тонна;

  бірнеше кг;

  бірнеше мың тонна;

  жүздеген кг;

  барлығы дұрыс емес;

179. Амин қышқылдарын алу әдісі :

  микробиолгиялық;

  химиялық синтез;

  мұнайдан бөліп алу;

  май қышқылдарынан;

  бензиннен экстракциялау арқылы;

180.Амин қышқылының микробиологиялық синтезінің негізгі артықшылығы:

  L амин қышқылының пайда болу;

  кез-келген амин қышқылын алуға болады;

  мол өнімін алу;

  L және D амин қышқылдарының қосылысын алу;

  барлығы дұрыс емес;

181. Амин қышқылдарын алу үшін табиғи  штаммдарды  қолданады:

  мутагендік әсерін;

  судың әсерін;

  амин қышқылдарының әсерін;

  сепарация;

  флотация;

182. Глутамин қышқылының биосинтезі үшін реакцияны... тоқтату  керек:

  α-кетоглутар қышқылы – сукцинил СоА;

  α-кетоглутар қышқылы – глутамит;

  α- кетоглутар қышқылы – никотин қышқылы;

  α- сукцинил СоА – ацетил СоА;

  сукцинил СоА – сукцинил НАД;

183. Глутамин қышқылының биосинтезі үшін мына фермент қажет емес:

  α-кетоглутамат дегидрогеназа;

  α-кетоглутамат;

  дегидрогеназа;

  α-кетодегидрогеназа;

  α-кетоглутамат пероксидгеназа;

184. Лизиннің биосинтезі үшін қолданылады:

  Corynebacterium;

  Mucorbasidium;

  Bacillus subtillis;

  Candida utilis;

  Candida tropicalis;

185. Лизинді алу үшін синтезді активтендіру қажет:

  аспарагин қышқылы;

  май қышқылы;

  лимон қышқылы;

  сірке қышқылы;

  лизин қышқыл;

186. лизинді алу үшін конверсияны қолданады:

  DL- α-аминоζ-капролактам;

  DL- α-аминоζ-амид;

  α,β –аминоζ-амид;

  α,βζ-капролактам;

  DL- α-аминоζ- каприл қышқылы;

187. DL-амин қышқылдарын бөлу үшін қолданады:

  ацилирлеу;

  механикалық әсер;

  микроскопта жұмыс істеу;

  спиртте еруі;

  перекристализация;

188. Адам баласының бір тәулікте қажет ететін амин қышқылы, г:

  1-2;

  0,01-0,02;

  0,1-0,2;

  10-20;

  100-200;

189. Амин қышқылын ауыстыруға болмайтынға...жатады:

  триптофан;

  никотин;

  сірке;

  аспарагин;

  алма;

190. Триптофанның болмауы...тудырады :

  диабет, туберкулез;

  жөтел;

  микрооргагизмнің өлуі;

  дене температурасының жоғарылауы;

  көңілсіз болуды;

191. Фермент көзі болып табылмайды:

  барлық өсімдік;

  жануарлар;

  солод;

  көптеген м.о.;

  барлығы дұрыс;

192. ПХ белгісі сипаттайды:

  культивирлеу әдісін;

  ферменттер маркасын;

  полихлорвинилді;

  фермент активтілігін;

  субстрат тегін;

193.П2Х белгісінде 2 саны ...сипаттайды:

  технологиялық операцияның тізбектелуін;

  ингибирлеу сатысын;

  фермент құрамын;

  2% қоспа;

  продуценттің құрамы;

194. Препаратының Г2Х белгіленуі :

  сұйық ;

  қатты;

  қолданылмайды;

  медициналық мақсатта қолданылады;

  беттік культивирлеуде алынған;

195. Фермент активтілігі... өлшенедi:

  активтілік бірлігімен;

  милиграмм;

  қышқылдық;

  өндірістік жағдайда;

  микроорганизм атымен;

196. Номенклатура бойынша ферменттің бірінші бөлімде аталуы:

   қолданылған субстраттың аты;

   микроорганизм аты;

   продуцент түрі;

   қолданылған ерітінді;

   қолданылған минералды қоспамен;

197. Беттік культивирлеудің технологиялық  сызба нұсқасында жоқ

        құрал-жабдық:

  биореактор;

  өсіруші камера;

  кювета;

  зарарсыздандырғыш;

  барлығы дұрыс емес;

198. Продуценттерді беттік культивирлуеде субстраттың қайсысы болмайды:

  мұнай парафині;

  минералды тұздар;

  су;

  кебек;

  қызылша сығындысы;

199. Саңырауқұлақтарды беттік культивирлеуде егіс материалы ретінде
        қолдануға болмайды:

  жапырақтар;

  мицелий;

  споралар;

  барлығы дұрыс емес;

  барлығы дұрыс;

200. Фермент продуцентін беттік культивирлеуде көлемдік аэрация әдісі  

        қолданады:

  минералды тұздар әдісі;

  СоСl2;

  H2SO4;

  мырыш сульфаты;

  барлдық жауабы дұрыс;

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

   ІІІ деңгей

 

1. Гибберелиндер продуценті Fusarium moniliforme үшін шығым мен культивирлеу шартын көрсетіңіз:

А) түбтік жағдайларда сахароза мен глюкозасы (4-6) бар ортада шығымы 0,2-0,3 г/л құрайды;

В) түбтік жағдайларда глюкоза мен лактоза бар ортада шығымы 15-60 г/л құрайды;

С) түбтік жағдайларда жүгері немесе соя ұны, өсімдік майы, керосині, БАЗ, өсу стимуляторы бар ортада, шығым 3-4 г/л құрайды;

Д) түбтік жағдайлардажүгері экстракті, қант қызылшасы, техникалық майы бар ортада, шығым 6420 мг/л құрайды;

Е) беттік жағдайларда гуанин, лактоза, мальтозасы, керозині бар ортада, шығым 20-30 г/л құрайды;

2. Пенициллин продуценті Penicillum chrysogenum үшін шығым мен культивирлеу жағдайларын көрсетіңіз:

А) түбтік жағдайларда глюкоза мен лактоза бар ортада шығымы 15-60 г/л құрайды;

В) түбтік жағдайларда сахароза мен глюкозасы (4-6) бар ортада шығымы 0,2-0,3 г/л құрайды;

С) түбтік жағдайларда жүгері немесе соя ұны, өсімдік майы, керосині, БАЗ, өсу стимуляторы бар ортада, шығым 3-4 г/л құрайды;

Д) түбтік жағдайлардажүгері экстракті, қант қызылшасы, техникалық майы бар ортада, шығым 64-20 мг/л құрайды;

Е) беттік жағдайларда гуанин, лактоза, мальтозасы, керозині бар ортада, шығым 20-30 г/л құрайды;

3. Рибофлавин продуценті Eremotecium asbyli үшін шығым мен культивирлеу жағдайын көрсетіңіз:

А) түбтік жағдайлардажүгері экстракті, қант қызылшасы, техникалық майы бар ортада, шығым 64-20 мг/л құрайды;

В) беттік жағдайларда гуанин, лактоза, мальтозасы, керозині бар ортада, шығым 20-30 г/л құрайды;

С) түбтік жағдайларда глюкоза мен лактоза бар ортада шығымы 15-60 г/л құрайды;

Д) түбтік жағдайларда сахароза мен глюкозасы (4-6) бар ортада шығымы 0,2-0,3 г/л құрайды;

Е) түбтік жағдайларда жүгері немесе соя ұны, өсімдік майы, керосині, БАЗ, өсу стимуляторы бар ортада, шығым 3-4 г/л құрайды;

4. Каротиноидтар продуценті Blakeslia trispora үшін шығым мен культивирлеу жағдайын көрсетіңіз:

А) түбтік жағдайларда жүгері немесе соя ұны, өсімдік майы, керосині, БАЗ, өсу стимуляторы бар ортада, шығым 3-4 г/л құрайды;

В) түбтік жағдайлардажүгері экстракті, қант қызылшасы, техникалық майы бар ортада, шығым 64-20 мг/л құрайды;

С) беттік жағдайларда гуанин, лактоза, мальтозасы, керозині бар ортада, шығым 20-30 г/л құрайды;

Д) түбтік жағдайларда глюкоза мен лактоза бар ортада шығымы 15-60 г/л құрайды;

Е) түбтік жағдайларда сахароза мен глюкозасы (4-6) бар ортада шығымы 0,2-0,3 г/л құрайды;

5. Азықтық ашытқыларды мұнай парафиндерінде өсіру үшін басқа субстраттарды қолданғанға қарағанда неге 2-3 есе көп ерітілген оттегі керек:

А) парафиндер молекулаларында көмірсуларға қарағанда оттегі жоқ;

В) ортадағы азықтық қосымша компоненттеріне оттегі қажет;

С) оттегі катализатор ролін атқарады;

Д) ортада оттегінің болуы ингибирлейтін қоспалардың жойылуына қамтамасыз етеді;

Е) оттегі минералды қосымша ретінде қолданылуы мүмкін;

6. Неге парафин өндірісінде культуралды сұйықтықта парафиндердің ұзақ диспергирленуі қажет:

А) сұйық н-парафиндер суда ерімейді;

В) диспергирлеу кезінде парафиндік құрамын бағыттап өзгертуге болады;

С) бұл процестің температурасын төмендетуге мүмкіндік береді;

Д) бұл процестің қысымымен төмен-ге мүмкіндік береді;

Е) соңғы өнімнің бөліну процесін жеңілдетеді.

7. Паприндік технологиялық сызба нұсқасындағы операциялардың дұрыс тізбектелуін көрсетіңіз:

А) Ферментация → сепарация → шаю → сепарация → шаю → плазмолиз →буландыру → кептіру;

В) ферментация ®декантация ® сепарирлеу ® центрифугалау ® плазмолиз ® кептіру;

С) Бактериалды өсіру → бактерия биомассасын бөлу → бактерияны спиртпен кептіру → экстрагирлеу → тұндыру → диализдеу және спиртпен қайта тұндыру → гидролиз спиртпен қайта тұндыру → лиофилизация;

Д)  ферментация ® бактерия биомассасын бөлу ® бөліну ® инактивирлеу ® балластты зат-дан тазалау ® өнімді Al(OH)3  адсорбирлеу ® стандарттау;

Е) торф гидролизатын алу ® фурфурол үрленуі және нейтралдау ® ашытқыларды культивирлеу ®биомассасын бөлу® өнімді экстракциялау;

8. Гаприннің технологиялық сызба нұсқасындағы операциялардың дұрыс тізбектелуін көрсетіңіз:

А) ферментация ®декантация ® сепарирлеу ® центрифугалау ® плазмолиз ® кептіру;

В) Ферментация → сепарация → шаю → сепарация → шаю → плазмолиз →буландыру → кептіру;

С) Бактериалды өсіру → бактерия биомассасын бөлу → бактерияны спиртпен кептіру → экстрагирлеу → тұндыру → диализдеу және спиртпен қайта тұндыру → гидролиз спиртпен қайта тұндыру → лиофилизация;

Д) ферментация ® бактерия биомассасын бөлу® бөліну ® инактивирлеу ® балластты зат-дан тазалау ® өнімді Al(OH)3  адсорбирлеу ® стандарттау;

Е) торф гидролизатын алу ® фурфурол үрленуі және нейтралдау ® ашытқыларды культивирлеу ®биомассасын бөлу® өнімді экстракциялау;

9. Виантигеннің технологиялық сызба нұсқасындағы операциялардың дұрыс тізбектелуін көрсетіңіз:

А) Бактериалды өсіру → бактерия биомассасын бөлу → бактерияны спиртпен кептіру → экстрагирлеу → тұндыру → диализдеу және спиртпен қайта тұндыру → гидролиз спиртпен қайта тұндыру → лиофилизация;

В) ферментация ® бактерия биомассасын бөлу® бөліну ® инактивирлеу ® балластты зат-дан тазалау ® өнімді Al(OH)3  адсорбирлеу ® стандарттау;

С) торф гидролизатын алу ® фурфурол үрленуі және нейтралдау ® ашытқыларды культивирлеу ®биомассасын бөлу® өнімді экстракциялау;

Д) ферментация ® инактивирлеу ® стандартты айыру ® лиофильді кептіру ®ампулаларды дәнекерлеу;

Е) Ферментация → сепарация → шаю → сепарация → шаю → плазмолиз →буландыру → кептіру;

10. Сіреспе анатоксинінің технологиялық сызба нұсқасындағы операциялардың дұрыс тізбектелуін көрсетіңіз:

А) ферментация ® бактерия биомассасын бөлу® бөліну ® инактивирлеу ® балластты зат-дан тазалау ® өнімді Al(OH)3  адсорбирлеу ® стандарттау

В) торф гидролизатын алу ® фурфурол үрленуі және нейтралдау ® ашытқыларды культивирлеу ®биомассасын бөлу® өнімді экстракциялау

С) ферментация ® инактивирлеу ® стандартты айыру ® лиофильді кептіру ®ампулаларды дәнекерлеу;

Д) ферментация ®декантация ® сепарирлеу ® центрифугалау ® плазмолиз ® кептіру;

Е) Ферментация → сепарация → шаю → сепарация → шаю → плазмолиз →буландыру → кептіру;

11.Өлген іш сүзек вакцинасын алудың технологиялық сызба нұсқасындағы операциялардың дұрыс тізбектелуін көрсетіңіз:

А) ферментация ® инактивирлеу ® стандартты айыру ® лиофильді кептіру ®ампулаларды дәнекерлеу

В) ферментация ® бактерия биомассасын бөлу® бөліну ® инактивирлеу ® балластты зат-дан тазалау ® өнімді Al(OH)3  адсорбирлеу ® стандарттау ;

С) торф гидролизатын алу ® фурфурол үрленуі және нейтралдау ® ашытқыларды культивирлеу ®биомассасын бөлу® өнімді экстракциялау

Д) ферментация ®декантация ® сепарирлеу ® центрифугалау ® плазмолиз ® кептіру;

Е) Ферментация → сепарация → шаю → сепарация → шаю → плазмолиз →буландыру → кептіру;

12. Гидролизаттарда азықтық ашытқыларды алудың технологиялық сызба нұсқасындағы операциялардың дұрыс тізбектелуін көрсетіңіз:

А)Ферментация→ флотирлеу→сепарирлеу→буландыру→кептіру

В) торф гидролизатын алу → фурфурол үрленуі және нейтралдау → ашытқыларды культивирлеу → биомассаны бөлу → өнімді экстракциялау

С) ферментация → инактивирлеу → стандартты айыру → лиофильтрді кептіру → ампулаларды дәнекерлеу

Д) ферментация → бакт.биомассасын бөлу → бөләну → нактивирлеу → балластлы заттардан тазалау → өнімді AL(OH)3  адсорбциялау →  стандарттау;

Е) ферментация → декантация → сепарирлеу → центрифугалау → плазмолиз → кетіру

13. Липидті өнеркәсіптік алудың технологиятық сызба-нұсқасының дұрыс тізбектелуін көрсетіңіз:

А) торф гидролизатын алу→фурфурол үрленуі және нейтралдау→ ашытқыларды культивирлеу → биомассаны бөлу → өнімді экстракциялау

В) ферментация→инактивирлеу → стандартты айыру → лиофильтрді кептіру → ампулаларды дәнекерлеу

С) ферментация→бакт.биомассасын бөлу → бөләну→ нактивирлеу → балластлы заттардан тазалау→өнімді AL(OH)3  адсорбциялау →  стандарттау;

Д) ферментация →декантация → сепарирлеу→ центрифугалау→плазмолиз → кетіру

Е) ферментация → инактивирлеу→стандартты айыру→ лиофильтрді кептіру → ампулаларды дәнекерлеу;

14. Д2 витаминінің шығымын қалай жоғарылатуға болады:

А) М.о.-ді ультрафиолет жарығымен сәулелендіру арқылы;

В) М.о.-ді инфрақызыл жарығымен сәуле арқылы

С) М.о.-ді ультрадыбыспен сәулелендіру арқылы

Д) М.о.-ді магнитті тербелумен сәулелендәру арқылы

Е) М.о.-ді электрохимиялық потенциялмен сәулелендәру арқылы

15. М.о.-ді культивирлеу кезде β - каротинді алу үшін .... стадиясы қолданылады:  

А)(+) және (-) штаммен бөлу;

В) Қ.о.-ны зарарсыздандыру

С) ауаны дайындау

Д) (+) және (-) штаммен бөлектеп егу

Е) культуралды сұйықтықты өңдеу.

16. Липидті культивирлеу кезінде оттегінің жетіспеушілігі ..... әкеліп соғады:

А) липидтердің синтезінің тежелуіне;

В) липидтердің биосинтер процесінің жылдамдауына;

С) процеске әсер етпейді;

Д) екіншілік метаболиттер п.б.;

Е) культ.сұйықтықты ерітілген оттегінің концентрацияның жоғарылауына

17. Өнім түрін анықтаңыз, егер қ.о.-ға оны культивирлеу үшін глюкозаның жоғары концентрациясы + мочевина + ашытқы экстракты + биотин + аденин кірсе:

А) АТФ;

В) ГТФ;

С) паприн;

Д) гибберелиндер

Е) липидтер.

18. Өнім түрін анықтаңыз, егер қ.о.-ға оны культивирлеу үшін жүгері немесе соя ұны + өсімдік майы + керосин + БАЗ + өсу стимуляторлы кіріспе:

А) каотиноидтар;

В) алкалоидтар;

С) эрин;

Д) гаприн;

Е) амин қышқылдары.

19. Өнім түрін анықтаңыз, егер қ.о.-ға оны культивирлеу үшін α-кетоглютарь қышқылы + амоний тұздары + буферлі қоспа кірсе:

А) глутамин қышқылы;

В) лизин;

С) триптофан;

Д) стрептомицин;

Е) эритромицин.

20. Нуклеин қышқылдарының, ақуыздардың және көмірсулардың ыдырауы мен пайда болуы .... жатады:

А) біріншілік метаболизмге;

В) екіншілік метаболизмге;

С) Кребс циклы;

Д) ақуыз биосинтезіне;

Е) спирттік ашыға.

21. Екіншілік метаболизмнің ең маңызды реттеуіш ерекшелігі болып копартаментализация саналады. Бұл яғни:

А) берілген өнім қатар белгіленген жерде пайда болады;

В) берілген өнім оңай инактивацияланады;

С) метаболизм жылдамдығы көміртегі көзіне байланысты болады;

Д) өнім культ.сұйықтықтан оңай бөлінеді;

Е) өнім тек биомассада бола алады.

22. Жануарлар мен өсімдіктер алдында селекция объектісі ретінде м.о.-дің қандай артықшылығы бар, егер олар гаплоидты болса:

А) оларда жасырын өзгергіштік жоқ;

В) оларды сүйықтықтан бөлу оңай;

С) биосинтездің жоғары жылдамдығы;

Д) куьт,сұйықтықта бөтен микрофлора болмауы керек;

Е) өнімнің үлкен шығымын береді.

23. кездесіпк келетін байланыстардың санының жоғарлауына байланысты каротиноидтардың түсі қандай тізбектелуде өзгеріп отырады:

А) сары →сарғылт → қызыл→қоңып→фиолет;

В) қызыл→қоңыр→сары→сағұлт→фиолет

С) қоңыр→сары→сарғұлт→қызыл→фиолет

Д) фиолет→қоңыр→сары→сарғұлт→қызыл

Е) қоңыр→сары→сарғұлт→қызыл→фиолет

24. Азықтық ашытқыларда ультрафиолет сәулелерімен сәулелендірген кезде ... айналатын эргостерин бар:

А) Д2 витаминіне;

В) РР витаминіне

С) В2 витаминіне

Д) В12 витаминіне

Е) А витаминіне

25.Полисахаридтерді м.о.-дерге көміртегі көзі ретінде қолдану үшін, оларды ... керек:

А)  гадролизге ұшырауы;

В) деаминирлеу;

С) декарбоксилдеу;

Д) плазмолизге ұшырауы;

Е) циолиттерде.

26. Азотты қоректік ортаға өсімдік шикізатының гидролизаттарында азықтық ашытқыларды өсіру үшін ... түрінде енгізеді:

А)аммони сульфаты;

В) аммиак;

С) азот қышқылы;
Д) амин қышқылы;

Е) нуклеотид.

27.  Фосфорлы қоректік ортаға өсімдік шикізатының гидролизаттарында азықтық ашытқыларды өсіру үшін ... түрінде енгізеді:

А) суперфосфат;

В) ортофосфор қышқылы;

С) амин қышқылы,

Д) АТФ;

Е) нуклеотид

28.М.о.-ді табиғи газда культивирленген кезде қандай ашытқылар туады:

А) метан культ.сұйықтықта нашар ериді, м.о.-р метанда нашар өседі;

В) метанды синтезделген м.о. штаммын таңдау қиын;

С) культивирлеуге оттегінің келуін қатты азайту керек, өйткені метан түзетін бактериялар анаэробтар көптеген бөтен м.о.-р синтезделеді;

Д) ашытқы клеткаларынан көп размері бойынша метанды ассимиляциялайтын микроорганизмдер;

Е) дұрыс жауабы жоқ

29.Гаприн өндірісіндегі қоректік тұздарды дайындау азықтық ашытқылар өндірісінің ұқсас стадиясынан немен ерекшеленеді:

А) тұздар қоспасын зарарсыздау қажет

В) тұздар құрамы бойынша ұқсас, бірақ әртүрлі пропорцияда;

С) тұздар құрамы әртүрлі;

Д) тұздар қоспасы зарарсыздауды қажет етпейді;

Е) дұрыс жауабы жоқ

30. Бактериалды биомассаның инактивациясын қалай жүргізеді:

А) плазмолизге ұшыратады;

В) диспергирлейді;

С) центрифугалайды;

Д) ультрафильтрация жүргізеді;

Е) электродиализаторды қолданады.

31.Қоректік ортаны дайындау кезіндегі көміртегінің негізгі көзі мелассаны неге бөлек зарарсыздандырады:

А) меласса сахарозаның термолабильді компоненті бар;

В) мелассаның м.о.-мен инфицирленуі болмас үшін;

С) зарарсыздандырудың әртүрлі температуралары;

Д) меласса үшін зарарсыздандырудың жоғары темп.-сы керек.

Е) дұрыс жауабы жоқ

32. Ферментация →сепарация →шаю→ сепарация →шаю →плазмолиз→ буландыру→ кептіру→ бұлар .... дайындаудың стадиясы:

А) папринді;

В) сүт қышқылын;

С) энтобактеринді;

Д) глутамин қышқылын;

Е) Na глутамин.

33. Ферментация →декантация→ сепарирлеу→ центрифугалау → плазмолиз→ кептіру →ферментация→ сепарирлеу →шаю →сепарирлеу → шаю →плазмолиз→ буландыру →кептіру ... дайындаудың стадиясы:

А) гаприн;

В) іш сүзек вакциналары;

С) нитрогинді

Д) лизинді

Е) липидтерді.

34.Бактерияны өсіру→ бактерия биомассасын бөлу →бактерияны спиртпен кептіру→ экстрагирлеу →тұндыру→ диализ және спиртпен қайта тұндыру→ гидролиз→ спиртпен қайта тұндыру→ лиофилизация- ...  дайындаудың стадиясы:

А) виатигенді;

В) нитрогенді энтобактеринді;

С) энтобактерин;

Д) іш сүзек вакцинасын;

Е)  дұрыс жауабы жоқ.

35. Ферментация → бактерия биомассасын бөлу → бөлуі →инактивирлеу → балластлы заттардан тазарту  өнімді → Al(OH)3  -те адсорбциялау → стандарттау   - ..дайындаудың стадиялары:

А) сіреспе анатоксинінің;

В) виантигенді;

С) нитрагинді;

Д) энтобактеринді;

Е) іш сүзек вакцинасын;

36. Ферментация→ инактивирлеу →стандартты айыру → лиофильді кептіру → ампулаларды дәнекерлеу - ...дайындаудың стадиялары:

А) өлген іш сүзек вакцинасын;

В) нитрагинді;

С) лизинді;

Д) липидтерді;

Е) энтобактерияны.

37.Ферментация → флотирлеу → сепарирлеу → буландыру → кептіру → бұл... дайындаудың стадиялары:

А) гидролизаттардағы азықтық ашытқыларды;

В) нитрагинді

С) лизинді;

Д) липидтерді;

Е) энтобактерияны.

38. Торф гидролизатын алу → фурфуролды үрлеу және нейтралдау → ашытқыларды культивирлеу → биомассаның бөлінуі→ өнімнің экстракциясы - .. бұл дайындаудың стадиялары:

А) липидтерді;

В) гаприн;

С) іш сүзек вакцинасын

Д) нитрагинді;

Е) лизинді;

39. Нитрогин  қандай мақсатпен өндіріледі:

А) бұршақ өсімдіктердің тұқымдарын өңдеу үшін;

В) масалардан қорғану құралы ретінде;

С) вирусты ауруларды емдеу үшін;

Д) өсімдіктерді зиянкестерден қорғау үшін;

Е) дұрыс жауабы жоқ

40. Зиянкес әндіктермен күресу үшін арналған биологиялық қорғану құралдарының химиялыққа қарағанда қандай айырмашылығы бар:

А) зиянкес жәндіктердің белгілі бір түрлерін зақымдау қабілеттігі;)

В) табиғи ортаға түсіп, топырақ пен ауаны ластайды;

С) төмен эффективтілігі бар;

Д) сақтау мерзімі аз;

Е) барлық жауап дұыс.

41. Ультрафиолет жарығында флуоресцирлеу қабілеттілігі ... ерекше ерекшелігі:

А) тетрациклин антибиотиктердің;

В) ауыстырылмайтын амин қышқылдардың;

С) аденин мен гуаниннің;

Е) ақуыздың.

42. Aspergillus құрамында бар:

А) липидтер;

В) амин қышқылдардың 

С) антибиотиктер;

Д) витаминдер

Е) барлық жауап дұрыс.

43. Неге ферменттердің сорбцтонды тазалау кезінде катиониттермен бірге аниониттерді де қолдануға болады:

А) ферменттің негіздік және қышқылдық сипаты;

В) катиониттердің және аниониттердің құрамы бірдеі;

С) тазалау кезінде ортаға катализаторларды қосады;

Д) процесс жоғары температурада жүреді;

Е) сорбционды тазалауда аниониттер катиониттер болып жүреді.

44. Ферменттер кептіру кезіндегі кептіргіш қондырғының типір қалай дұрыс таңдауға болады:

А) егер фермент сулы ерітіндіде болса – тозаңдатылған болса, вакуумда тұндырылған күйде;

В) егер фермент сулы ерітіндіде болса, вакуумда, тұндыруын – тозаңдатқыш күйде;

С) егер фермент сулы ерітіндіде болса – конвективті, тұндыруын күйде болса – вакуумды;

Д) егер фермент сулы ерітіндіде болса – конвективті, тұндыруын күйде болса – тозаңдатқыш;

Е) кептіргіш қондырғы типінің мәні жоқ.

45. Ферменттер өндірісінің қай стадиясында көптеген қиындықтар туады:

А) соңғы өнімнің бөлінуі;

В) қоректік ортаны дайындау;

С) культура продуцентін өсіру;

Д) өнімді кептіру;

Е) егіс материалын дайындау.

46. Липидтерді бактериядан алудың басты қияндығы неде?

А) қосылыстардың болуы;

В) культура-продуцентін таңдау қиындығы;

С) қоректі ортаны таңдау қиындығы;

Д) культивирлеу шартын таңдау қиындығы;

Е) дұрыс жауабы жоқ.

47. Өсімдіктер құрамындағы қандай химиялық қосылыстар энергияның резервті қоры, клетканың реттелуімен ақуыз синтезіне тексеруді іске асыра, ферменттер мен фагтарға литикалық төзімділігін қамтамасыздандыра алады?

А) полисахаридтер;

В) цитохромдар;

С) липидтер;

Д) хроматидтер;

Е) хлоропластар.

48. Полисахаридтерді бөлген кезде культуралды сұйықтықты он реттен сумен қажеттігі немен байланысты:

А) Культуралды сұйықтықтың жоғары тұтқырлығы әсерінен оттегінің келуі қиындайды;

В) полисахаридтердің молекулалары судың көп мөлшерінің болмауынан инактивтеледі;

С) су катализатор ролін атқарады;

Д) полисахаридтердің шығымы жоғарылайды;

Е) жұрыс жауабы жоқ.

49. Ферменттерді беттік культивирлеу өндірісінде продуцент ретінде тек... қолдануға болады:

А) саңырауқұлартарды;

В) бактерияларды;

С) балдырларды

Д) амин қышқылдарын;

Е) актиномицидтерді.

50. Ферменті сулы экстракттан алу кезінде сулы ерітіндіге тұндырғышты енгізу... тудырады:

А) су молекулаларының фермент молекулаларына тартылуының төмендеуі;

В) су молекуланың фермент молекуласына тартылуының күшеюі;

С) ортадағы сольватация энергиясы азаяды;

Д) ортаның қышқылдығының кенеттен жоғарылауын;

Е) флотация процесін.

51. Егер экстракция кезінде тұндырғыштың концентрациясын жоғарылатса, ферментті ерітіндіде қандай процес жүреді:

А) ортадағы сольватация энергиясы ақуыздың 2 молекуласының арасындағы байланыстың энергиясынан аз болады; ақуыздың коагуляция мен молекуланың агрегация құбылысы жүреді;

В) ерітіндінің тұтқырлығы жоғанлағандықтан, ферменттің бөлінуі қиындайды;

С) ортаның рН-ы өзгереді, осының әсерінен ферменттің құрамы өзгеруі мүмкін;

Д) ортадағы сольватация энергиясы

ақуыздың 2 молекуласының арасындағы байланыстың энергиясынан көп болады, ақуыздың коагуляция құбылысы пайда болады;

Е) ерітіндіде өзгерістер жүрмейді;

52. Қандай жағдайларда ферменттік ерітіндіде ферменттердің сольватты қабықшасы бұзылады, тұндырғыштың молекулаларына тартылу күші төмендейді:

А) тұндырғыштың концентрациясы жоғарлаған кезде;

В) тұндырғыштың концентрациясы төмендеген кезде;

С) процестің температурасы жоғарлаған кезде;

Д) ерітіндіге натрий хлоридін қосқан кезде;

Е) дұрыс ауабы жоқ.

53. Ультрафильтрацтя ферменттерді бөлудің қазіргі заманғы әдістерінің бірі, бірақ оны тұзсіздандыру мен тұндырумен салыстырғанда елеулі кемшілігі бар:

А) мембрананың саңылауларының тұнбалармен тез бітеліп қалуы;

В) қатаң шарттар: жоғары тепм. мен қысым;

С) жоғары энергошығындары

Д) бөлінетін ферменттің төмеңгі белсенділігі;

Е) ксантанның инактивациясын жүргізеді.

54. Ксантан өндірісінде ортаға формальдегид қандай мақсатпен енгізіледі:

А) синтезделетін полисахаридтің қолайсыз факторларға төзімділігі пайда болады

В) бұл соңғы өнімнің бөліну процесін жеңілдетеді;

С) ортадағы ксантан концентрациясы кенеттен жоғарылайды;

Д) формальдегид катализатор ролін атқарады;

Е) ксантанның инактивациясын жүргізеді.

55. Мына факторлардың қайсысы адамның қалыпты микрофлорасының құрамына едәуір жағымсыз әсер етеді:

А) антибиотиктермен емделу

В) втаминдерді қабылдаудың үлкен дозасы;

С) ағзадағы липидтердің артығы;

Д) әлсіз иммунитет;

Е) организмге витаминнің жетіспеуі.

56. ББАВ синтезінің қандай өнімі клеткалық қабырғаның синтезін ингибирлейді, ақуыз. ДНК, РНК синтезін басады:

А) антибиотиктер

В) Витаминдер;

С) каротиноидтар;

Д) амин қыщқылдары;

Е) алколоидтар;

57. БАЗБ синтезінің қандай өнімі ағзадағы қалыпты зат алмасуын қамтамасын етеді:

А) витаминдер

В) каротиноидтар;

С) антибиотиктер;

Д)  липидтер;

Барлық жауабы дұрыс.

58. БАЗБ синтезінің қандай өнімі баллансталған ақуыз азығы үшін қажет:

А) амин қышқылдары;

В) гибберелиндер;

С) полисахаридтер;

Д) липидтер;

Е) көмірсулар.

59. БАЗБ синтезінің өнімін жануарлардың ұйқы безінен бөліп алады:

А) ферментер

В) витаминдер;

С) амин қышқылдары;

Д) антибиотиктер

Е) липидтер.

60. Ақуыздардың қышқылдық гидролизі процесі кезінде триптофанның көп бөлігі жойылады, сонымен қатар:

А) цистеин цистинге тотығады, треонин мен серин ыдырайды

В) лейцин изолейцинге тотығады, метионин мен трионинге ыдырайды;

С) валин мен серин пайда болады;

Д) аланин мен глицин п.б.

Е) цистеин цистинге тотығады, метионин мен трионинге ыдырайды.

61. Азоттық концентрациясы липидтердің микробиологиялық синтезіне қалай әсер етеді:

А) азот конц.-ның жоғарылауы м.о.-дерде липид түзілудің төмендеуіне әкеліп соғады, жетіспеушілігі клеткада липидтердің болуының жоғарлауына

В) азот конц.-ның жоғарлауы клеткадағы липидтердің құралуының жоғарлауына, жетіспеушілігі м.о.-дегі липид түзілудің төмендеуіне;

С) азоттық концентрациясың жоғарлауы липидтердің қор заттардың құрамын өзгертеді;

Д)  азоттық концентрациясың төмендеуі липидтердің қор заттардың құрамын өзгертеді;

Е) азоттық концентрациясың жоғарлауы липидтердің биомассадан культуралды сұйықтыққа ауысуына әкеліп соғады.

62. Фосфор концентрациясы липидтердің микробиологиялық синтезіне қалай әсер етеді:

А) фосфордың молдығы ақуыздың жоғарлаған синтезіне әкеліп соғады, фосфор жетіспеушілігі ортада липид түзілуді күшейтеді

В) фосфор көптігі липид түзілуді күшейтеді, жетіспеушілігі ортада ақуыздық жоғарылауын синтезіне әкеліп соғады;

С) Фосфор концентрациясының жоғарылауы м.о.-гі  липид түзілуді төмендетеді, жетіспеушілігі клеткалардағы липидтердің құрылуының жоғарылауына;

Д) фосфор конц.-ның жоғарылауы липидтердегі қор заттың құрамын өзгертеді;

Е) дұрыс жауабы жоқ,

63. Минералды тұздардан – микроорганизмдердің өсуімен липидтердің жиналуына ... елеулі әсер етеді:

А) фосфаттар

В) нитраттар;

С) хлоридтер;

Д) сульфаттар;

Е) карбонаттар.

64. Ксанта жағымсыз Факторларға төзімді болады, егер ортаға оны культивирлеген кезде ...енгізсе:

А) формальдегид

В) сірке альдегиді;

С) ацетон;

Д) бензол

Е) нитротолуол.

65. Глюкозаның жоғарғы конц.-сы + мочевина + ашытқы экстракты + биотин + аденин – бұл... культивирлеуге арналған орта:

А) АТФ

В) рибофлавин;

С) эргостеринді;

Д) АМФ;
Е) ГТФ.

66. Жүгері немесе соя ұны +өсімдік майы+керосин+БАЗ + өсу стимуляторы – бұл культивирлеуге арналған орта:

А)каротиноидтарды

В) алкалоидтарды;

С) АТФ

Д) рибофлавин;

Е) эргостеринді

67. α-кетоглутарь қышқылы+аммоний тұзы+буферлі қоспа – бұл... культивирлеуге арналған орта:

А) глутамин қышқылы

В) янтарь қышқылы

С) сірке қышқылы

Д) фумар қышқылы

Е) сүт қышқылы

68.

(+) және (-) штамманың бөлек егілуі ... алу технологиясында қолданылады:

А) β-каротин

В) рутин

С) ретинол

Д) С витамин

Е) барлығы дұрыс

69. Глутамин қышқылын алудың технологиялық сызба-нұсқасындағы операциялардың дұрыс тізбектелуін көрсетіңіз:

А) Ферментация→ центрифугалау→ буландыру →кристалдау→ фильтрлеу → қайта кристалдау→фильтрлеу→кристалдық кептірілуі;

В) фернментация→культ.-ды сұйықтықты бентонитпен тазалау→ фильтрлеу;

С) фернментация→сепарирлеу → шаю→ сепарирлеу →шаю→ плазмолиз→ буландыру→ кептіру;

Д) ферментация →декантация→ сепарирлеу →центрифугалау →плазмолиз → кептіру;

Е)кептіру→ экстрагирлеу→ тұндыру→ диализ және спиртпен қайта тұндыру    →гадролиз→ спиртпен қайта тұндыру  → лиофилизация;

70.Сірке қышқылын алудың технологиялық сызба-нұсқасындағы операциялардың дұрыс тізбектелуін көрсетіңіз:

А)  фернментация→культ.-ды сұйықтықты бентонитпен тазалау→ фильтрлеу;

В) ферментация→сепарирлеу → шаю→ сепарирлеу →шаю→ плазмолиз→ буландыру→ кептіру;

С)  ферментация →декантация→ сепарирлеу →центрифугалау →плазмолиз → кептіру;

Д)кептіру→ экстрагирлеу→ тұндыру→ диализ және спиртпен қайта тұндыру    →гадролиз→ спиртпен қайта тұндыру  → лиофилизация;

Е) ферментация → бактерия биомассасын алу →  бөліну →  инактивирлеу→  балластты заттардан тазалау →  AL(OH)3 – те өнімді адсорбирлеу → стандарттау;

71. Лимон қышқылын алудың технологиялық сызба-нұсқасындағы операциялардың дұрыс тізбектелуін көрсетіңіз:

А) ферментация→  фильтрлеу→  кальций оксалат пен цитратының кристалын шаю →   кальций цитратының ыдырауы →  фильтрлеу →  буландыру →  центрифугалау→   кристалдық шаю мен кептіру:

В) ферментация→  флотирлеу → сепарирлеу→  буландыру →  кептіру→

С) торф гидролизатын алу   фурфуролды үрлеу және нейтралдау ашытқыларды культивирлеу → биомассаны бөлу→   өнімнің экстракциясы;

Д) ферментация→  инактивирлеу→  стандартты айыру →  лиофильді кептіру  → ампулаларды дәнекерлеу;

Е) ферментация → бактерия биомассасын бөлу→   бөліну  → инактивирлеу →  балласты заттардан тазалау →  AL(OH)3 – те өнімді адсорбирлеу → стандарттау;

72. Сүт қышқылын алудың технологиялық сызба-нұсқасындағы операциялардың дұрыс тізбектелуін көрсетіңіз:

А) ашу→  культ.-ды сұйықтықты тазалау  → кальций лактатинның кристаллдау →  центрифагалау →  кальций лактатының ыдырауы →  фильтрлеу  → қайта кристаллдау→  фильтлеу;

В) ферментация →сепарирлеу →пастаның қорғаныш ортамен араласуы  → сублимационды кептіру →майдалау және стандарттау:

С) метанды ашу → метанды ашудың тұрақтануы → қыздыру → буландыру→  қоюланған метанды ышуды кептіру;

Д) торф гидролизатын алу→  фурфуролды үрлеу және нейтралдау→   ашытқыларды культивирлеу →  биомасаны бөлу→  өнімнің экстракциясы;

Е) ферментация → бактерия биомассасын бөлу→   бөліну  → инактивирлеу →  балласты заттардан тазалау →  AL(OH)3 – те өнімді адсорбирлеу → стандарттау;

73. В12 витаминнінің азықтық концентратын алудың технологиялық сызба-нұсқасындағы операциялардың дұрыс тізбектелуін көрсетіңіз:

А) метанды ашу → метанды ашудың тұрақтануы → қыздыру → буландыру→  қоюланған метанды ышуды кептірулуі;

В) ферментация →культуралды сұйықтықты сепарирлеу→  тозаңдатқыш кептіру  →құрғақ концентрат  стандарттау мен буып түю;

С) ферментация →сепарирлеу →пастаның қорғаныш ортамен араласуы  → сублимационды кептіру →майдалау және стандарттау:

Д) ашу→  культ.-ды сұйықтықты тазалау  → кальций лактатинның кристаллдау →  центрифагалау →  кальций лактатының ыдырауы →  фильтрлеу  → қайта кристаллдау→  фильтлеу;

Е) ферментация → бактерия биомассасын бөлу→   бөліну  → инактивирлеу →  балласты заттардан тазалау →  AL(OH)3 – те өнімді адсорбирлеу → стандарттау;

74. Энтобактеринді алудың технологиялық сызба-нұсқасындағы операциялардың дұрыс тізбектелуін көрсетіңіз:

А) ферментация→ культуралды сұйықтықты сепарирлеу→  тозаңдатқыш кептіру→  құрғақ концентрат → стандарттау мен буып түю;

В) ферментация→  инактивирлеу→  стандартты айыру →  лиофильді кептіру  → ампулаларды дәнекерлеу;

С) ферментация → бактерия биомассасын бөлу→   бөліну  → инактивирлеу →  балласты заттардан тазалау →  AL(OH)3 – те өнімді адсорбирлеу → стандарттау;

Д) торф гидролизатын алу   фурфуролды үрлеу және нейтралдау ашытқыларды культивирлеу → биомассаны бөлу→   өнімнің экстракциясы;

Е) ферментация →сепарирлеу →пастаның қорғаныш ортамен араласуы  → сублимационды кептіру →майдалау және стандарттау:

75. Нитрогинді алудың технологиялық сызба-нұсқасындағы операциялардың дұрыс тізбектелуін көрсетіңіз:

А)  ферментация →сепарирлеу →пастаның қорғаныш ортамен араласуы  → сублимационды кептіру →майдалау және стандарттау:

В) ферментация → бактерия биомассасын бөлу→   бөліну  → инактивирлеу →  балласты заттардан тазалау →  AL(OH)3 – те өнімді адсорбирлеу → стандарттау;

С) торф гидролизатын алу→   фурфуролды үрлеу және нейтралдау→ ашытқыларды культивирлеу → биомассаны бөлу→   өнімнің экстракциясы;

Д) ферментация→  инактивирлеу→  стандартты айыру →  лиофильді кептіру  → ампулаларды дәнекерлеу;

Е) ферментация →фильтрлеу→ кальций оксалаты мен цитратының кристалдарын шаю →кальций цитратының ыдырауы→ фильтрлеу→  буландыру→ центрифугалау  →қайта кристалды шаю және кептіру.

76. Ферментация→ центрифугалау→ буландыру →кристалдау→ фильтрлеу → қайта кристалдау→фильтрлеу→ кристалдық кептірілуі-бұл ... алудың стадиялары:

А) глутамин қышқылы

В) лимон қышқылы

С) папринді

Д) В12 азықтық витаминін

Е) өлген іш сүзек вакцинасын

77. Ферментация→ культ-ды сұйықтықты бентонитпен тазалау → фильтрлеу - ...бұл алудың стадиялары:

А) сірке қышқылын

В) гапринді;

С) липидтерді;

Д) энтобактеринді;

Е) виантигенді;

78. Ферментация → фильтрлеу → кальций оксалаты мен цитратының кристалдарын шаю → кальций цитратының ыдырауы → фильтрлеу → буландыру → центрифугалау  → қайта кристалды шаю және кептіру...бұл алудың стадиялары:

А) лимон қышқылын

В) сірке қышқылын;

С) гапринді;

Д) липидтерді;

Е) энтобактеринді;

79.Ашу→  культ.-ды сұйықтықты тазалау  → кальций лактатинның кристаллдау →  центрифагалау →  кальций лактатының ыдырауы →  фильтрлеу  → қайта кристаллдау→  фильтлеу - .. бұл алудың стадиялары:

А) сүт қышқылын

В) сірке қышқылын;

С) гапринді;

Д) липидтерді;

Е) энтобактеринді;

80. . Метанды ашу → метанды ашудың тұрақтануы → қыздыру → буландыру→  қоюланған метанды ышуды кептірулуі - ....бұл алудың стадиялары:

А) В12 витаминінің азықтық концентраты

В)  глутамин қышқылы;

С) лимон қышқылы;

Д) папринді;

Е) липидтерді;

81. Ферментация→ культуралды сұйықтықты сепарирлеу→  тозаңдатқыш кептіру→  құрғақ концентрат → стандарттау мен буып түю - ...бұл алудың стадиялары:

А) энтобактеринді

В) В12 витаминінің азықтық концентраты

С)  глутамин қышқылы;

Д) лимон қышқылы;

Е) папринді;

82. Ферментация →сепарирлеу →пастаның қорғаныш ортамен араласуы  → сублимационды кептіру →майдалау және стандарттау - ...бұл алудың стадиялары:

А) нитрогинді

В) лизинді;

С) липидтерді;

Д) энтобактеринді;

Е) сірке қышқылын;

83. Азот концентрациясының жоғарылауы ортада липидтердің өндірісі үшін ...  әкеліп соғады:

А) микроорганизмдердегі липид түзудің төмендеуіне;

В) липид клеткасындағы амин қышқылының жиналуына;

С) аммиактың көп мөлшері бөлінеді;

Д) клеткадағы липидтердің құрамының жоғарлауы;

Е) барлық жауап дұрыс.

84. Азот концентрациясының төмендеуі ортада липидтердің өндірісі үшін ...  әкеліп соғады:

А) клеткадағы липидтердің құрамының жоғарлауы;

В) азот қышқылының синтезі жүреді;

С) липидтер клеткадан культуралды сұйықтыққа өтеді;

Д) липидтер өздері азотты өндіре бастайды;

Е) барлық жауаптар дұрыс.

85. Фосфор концентрациясының көптігі ортада липидтер өндірісі үшін ... әкеліп соғады:

А) ақуыздың жоғарылау синтезіне

В) липидтердің жоғарылау синтезіне

С) липидтердің май қышқылына айналуына

Д) липидтердің балауызға айналуына;

Е) синтезге әсер етпейді.

86. Фосфордың жетіспеушілігі ортада липидтер өндірісі үшін ... әкеліп соғады:

А) липид түзуді күшейтеді

В) төмендетеді;

С) фосфаттарды синтезей бастайды;

Д) құрамын өзгертеді:

Е) барлық аталғандар дұрыс.

87. Көп оттегін қажет етеді ... микроорганизмді өсіруде:

А) мұнай парафиндерінде

В) сахарозасы бар ортада;

С) этил спиртінде

Д) жүгері экстракты бар ортада;
Е) азық-түлік қалдықтарында;

88. Биотехнологиялық өндіріске шикізат ретінде қолданылатын басқа өндірістердің жанама өнімі ... болып табылмайды:

А) этил спирті

В) картофель бардасы;

С) сүт сывороткасы;

Д) меласса;

Е) сілтілі сульфит;

89. Қандай өнімді өнеркәсіптік биотехнология әдісімен алуға болады:

А) мұнай парафинін

В) иммобилизацияланған ферменттерді;

С) амин қышқылдарын;

Д) антибиотиктерді;

Е) гибберелиндерді.

90. Азықтық өнеркәсіптік биотехнологияға болашақта келесі бағыттар тән:

А) биореакторда микроорганизмдер клеткасының өндірісі

В) өсімдіктерді микроклондау;

С) гибридті ДНК алу;

Д) өсу гармонының биосинтезі;

Е) энергетикалық проблемаларды шешу.

91. Өнеркәсіптік биотехнологияның мақсаты болып табылмайды:

А) биосинтез кезінде химиялық реакциялардың жылдамдығының төмендеуі

В) биотрансформацияны іске асыру;

С) генді инженерия әдісін қолдану;

Д) технологиялық процестің оптимизациясы;

Е) микроорганизмдердің алмасуын оптимизациялау және қолдану.

92. Ауылшаруашылық биотехнологиясы қолданылатын облыстарына жатпайды:

А) минералды тыңайтқытарды қолдану

В) Ауылшаруашылық культураның жақсартуының жаңа әдісі;

С) азоттық биологиялық фиксация;

Д) вакцина мен сыворотканы алу;

Е) мал азығын алу.

93. Мокроорганизмдерді адсорбентте адсорбциялау кезінде микроорганизмдердің клеткасы мен тасмалдағыштың арасындағы өзара байланысу сипаты:

А) электростатикалық

В) химиялық

С) биохимиялық

Д) биологиялық

Е) антропогенді

94. Өнеркәсіптік биотехнологияның клеткалық деңгейі ... алуда анықталмайды:

А) гибридті микроорганизмдерді

В) антибиотиктерді;

С) нан ашытқысын;

Д) этил спиртін;

Е) сыраны.

95. шикізатты таңдау кезінде, қоректік отаны дайындау үшін ... ескеруге болады:

А) ауаны зарарсыздандыру әдістерін

В) м.о.-дің физиологиялық қажеттіліктерін;

С) өндіріс технологиясыг;

Д) культивирлеу кезіндегі заттардың шығынын;

Е) шикізаттың құнын.

96. Көптеген минералды тұздардың ... артықшылығы бар:

А) м.о. бетіне зарядтарды таратуды формалау

В) субстраттың қоректік бағалылығын азайту;

С) қоректік ортада ерімейтін;

Д) рН елеулі өзгерту;

Е) сыворатканы түзу, темп.-ны азайту.

97. Ашытқылар табиғи аза культура әдісі бойынша мына сызба-нұсқамен көбейеді:

А) ашытқылардың таза культурасы  → егіс ашытқылары   → өндірістік ашытқылар;

В) егіс ашытқылары  → ашытқылардың таза культурасы→ өндірістік ашытқылар;

С) өндірістік ашытқылар → егіс ашытқылары  

Д)  ашытқылардың таза культурасы→ егіс ашытқылары  

Е) егіс ашытқылары   → өндірістік ашытқылар;

98. Бактериофагтармен күресудің ең эффективті әдісі қандай?

А) 1200С t-да 20 минуттан аз емес зарарсыздандыру

В) 1200С t-да 20 минуттан аз емес пастерелизациялау;

С) 1200С t-да 20 минуттан аз емес аммонификациялау;

Д) 500С t-да 20 минуттан аз емес денитрификациялау;

Е) 1500С t-да 20 минуттан аз емеслиофильдеу.

99. Неліктен сірке зауыттарындағы өндірістік аппараттарда бөгде микроорганизмдер дамымайды:

А) қоректік ортаның жоғары қышқылдығынан

В) процестің зарарсыздандырылған шарттарынан;

С) процестің жоғары температурасынан;

Д) жоғары қысымда микроорганизмдер қырылуынан;

Е) процестің өте төмеңгі температурасынан.

100.Азотты биологиялық фиксациялау әдістерін ... қолдану жатады;

А) ауылшаруашылық биотехнологиясында

В) өнеркәсіптік биотехнологиясында

С) медициналық биотехнологиясында

Д) азық-түлік биотехнологиясында

Е) мұнай парафинінде.